Vijfenzeventig jaar Vrije Universiteit - pagina 45

weinig van doen had. Volledigheidshalve memoreren we

daarom dan ook slechts de hoofdzaken.

Eén der aangewezen docenten van het mislukte Christelijk

Gereformeerde Seminarie zag een geheel andere kans. Deze,

D r Schwartz, een bekeerde Jood uit Pruisisch Polen, verbleef

reeds enige jaren in Amsterdam als zendeling onder de

Joden, uitgezonden door de Vrije Kerk van Schotland. Als

middenman kreeg hij na de botsing van Afgescheidenen en

Hervormden zijn kans: de Afgescheidenen zagen in de Vrije

Kerk van Schotland een afgescheiden kerk als de hunne; de Hervorm-

den zagen in Dr Schwartz vooral de vriend van Da Costa en Capadose.

Bovendien genoot Schwartz de achting van mevrouw Zeelt, die op zijn

voorstel het gebouw en het kapitaal van twintig duizend gulden dan

ook afstond aan de Vrije Schotse Kerk. Brummelkamp, die zich hier-

door gedupeerd voelde, kreeg van haar een royale schadevergoeding.

Schwartz poogde nu door middel van de Vrije Schotse Kerk de

Afgescheidenen en Hervormden te verenigen voor het oude doel, wat

natuurlijk mislukte, zowel door weigering der Afgescheidenen als der

Hervormden. Feitelijk komt er dan een gans andere doelstelling: een

seminarie ter opleiding voor de in- en uitwendige zending. Verband

met het oude plan blijft er, doordat men de docenten van het Christe-

lijk Gereformeerde Seminarie „overneemt": Schwartz zelf. Da Costa

en Teding van Berkhout; de beide Afgescheiden docenten Brummel-

kamp — die de spaak in het wiel gestoken had — en Van Houte

vanzelfsprekend niet.

De Haagse Réveilkring, altijd bereid allerlei Christelijke activiteit

te steunen, sloot zich bij Schwartz aan. Deze reisde nu naar Schotland

en wist zich voor dit nieuwe doel van de steun der Vrije Schotse Kerk

te verzekeren.

17 Augustus 1852 werd ten huize van Schwartz de stichting van

het Schots Seminarie een feit en 26 Augustus werd in het gebouw

aan de Oudezijds Voorburgwal onder grote belangstelling uit Schot-

land en Nederland een openbare vergadering gehouden, waar Mackay

verklaarde, dat de nieuwe inrichting zich stelde op de grondslag der

Nederlands Hervormde kerk, maar de Afgescheidenen niet buiten

wilde sluiten.

17 November 1852 eindelijk begon het Schots Seminarie de lessen.

Het oorspronkelijk doel was niet bereikt en van grote bloei van de

inrichting is nimmer sprake geweest. Het aantal leerlingen kwam nooit

boven de twintig.

41

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen