De vrijheid van het bijzonder onderwijs - pagina 137

het wetsontwerp.'*^ De grote eenstemmigheid over het ontwerp moest vol-

gens hem niet worden beschouwd als een 'consequentie van het in 1905 aan-

vaarde standpunt', maar als een gevolg van de bestaande politieke constel-

latie. In het feit, dat de PvdA, die nooit een voorstander van het bijzonder

onderwijs was, nu niet zonder moeite had willen instemmen met dit ontwerp

zag hij een mogelijk gevaar voor de vrijheid en de zelfstandigheid van het

bijzonder hoger onderwijs. Na dit betoog werd het ontwerp-Gielen zonder

hoofdelijke stemming door de Eerste Kamer aangenomen.'*'

Korte tijd later aanvaardden de Staten-Generaal nog twee andere, voor het

bijzonder hoger onderwijs belangrijke wetsontwerpen. Het eerste daarvan'^*

gaf de overheid de bevoegdheid om de rente en aflossing van geldleningen ten

behoeve van investeringen van gesubsidieerde bijzondere universiteiten en

hogescholen te garanderen tot een totaalbedrag van f 30 miljoen.'*'' Het

tweede ontwerp behelsde een wijziging van de Pensioenwet 1922 en opende

de mogelijkheid om 'personen, die als hoogleraar, lector of in enige andere

betrekking in vaste dienst verbonden zijn' aan een bijzondere universiteit of

hogeschool, vallende onder de bepalingen van de HO-wet, onder de werking

van de Pensioenwet 1922 te brengen.'** Deze wetswijziging bood het vóór

1947 bij de bijzondere instellingen in dienst getreden personeel de gelegen-

heid zich bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds in te kopen voor de tijd,

die zij vóór 1947 in dienst waren geweest. Het na 1946 in dienst getreden

personeel zou automatisch bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds zijn

aangesloten en aldus de status van ambtenaar in de zin van de Pensioenwet

1922 verwerven.'*'

III.5.2. De wet-Gielen en de Grondwet

De onderwijspacificatie 1917 had naar de bedoeling van het ministerie-Cort

van der Linden uitdrukkelijk niet betrekking op de financiële positie van het

bijzonder hoger onderwijs. Ook de staatscommissie voor hoger onderwijs van

1923 kwam aan een uitspraak over doortrekking van het beginsel van de

pacificatie naar het hoger onderwijs niet toe." De vraag is of de wet-Gielen

wel de doortrekking van dit beginsel naar het hoger onderwijs betekende. Bij

subsidiëring; zie notulen vergadering directeuren, curatoren en enkele hoogleraren VU

dd. 14 september 1946.

184. Handelingen I 1947-1948, blzz. 622-632.

185. Wet van 3 juni 1948, Stb. I 231.

186. Bijlagen bij de Handelingen II 1947-1948, no. 852; wet van 24 juli 1948,

Stb. I 336.

187. Deze garanties hadden betrekking op het niet-subsidiabele deel van de investerin-

gen; het bedrag was gekozen naar het voorbeeld van andere vormen van gesubsidieerd

onderwijs.

188. Bijlagen bij de Handelingen II 1947-1948, no. 675. Het geciteerde art. 4 sub a

werd naar aanleiding van het Voorlopig Verslag toegevoegd. Verzuimd werd tevens art. 39

op de bijzondere insteUingen van toepassing te verklaren, zodat zij de door het rijk recht-

streeks gestorte pensioenbij dragen niet behoefden te restitueren. In 1952 werd dit ver-

zuim rechtgezet.

189. Wet van 15 juU 1948, Stb. I 302.

190. Ziepar. III.4.3.

125

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen