De vrijheid van het bijzonder onderwijs - pagina 131

hooger onderwijs worden bestreden, thans zulk een hoogte hebben bereikt,

dat het voor velen niet mogelijk is financieele bijdragen te schenken of te

bestendigen ten bate van het bijzonder universitair onderwijs. Daaruit vloeit

volgens deze leden onmiskenbaar voor den Staat de plicht voort om, zoodra

de financiën zulks enigszins mogelijk maken, door het verleenen van gelde-

lijke steun de gelegenheid te bieden aan het bijzonder universitair onderwijs

om zich naar zijn aard beter te ontwikkelen dan op het oogenbhk het geval

is'.i^i

Het valt op, dat de voorstanders van financiële steun van de overheid voor

het bijzonder hoger onderwijs zich in het geheel niet hebben beroepen op het

nieuwe onderwijsartikel in de Grondwet. Ook elders in het eindrapport van

de commissie wordt niet naar de onderwijspacificatie van 1917 verwezen. Als

gevolg daarvan is het verschijnen van het rapport van de staatscommissie niet

te beschouwen als het door Colijn aangeduide nader tijdstip, waarop ook

voor het hoger onderwijs de pacificatie zou aanbreken. ^^^

III.5. De bekostiging van het bijzonder hoger onderwijs onder de HO-wet

lll.SA.Dewet-Gielen

De Tweede Wereldoorlog bracht het openbaar hoger onderwijs in ernstige

problemen — verschillende instellingen liepen ernstige oorlogsschade op en

werden voor een deel ontmanteld — en het bijzonder hoger onderwijs raakte

aan de rand van de financiële afgrond. Met name de katholieken waren van

oordeel, dat subsidiëring van het bijzonder hoger onderwijs nu niet langer

mocht uitblijven. De na de verkiezingen in mei 1946 tot stand gekomen coa-

litie van Katholieke Volkspartij (KVP) en Partij van de Arbeid (PvdA) zou

mede zijn gebaseerd op de afspraak, dat de KVP het beleid ten aanzien van

het toenmalig Nederlands-Indië zou gedogen, wanneer de PvdA zou mee-

werken aan de totstandkoming van een wettelijke subsidieregeling voor het

bijzonder hoger onderwijs.'^^ Reeds in de troonrede van juli 1946'^''deelde

de Koningin mede, dat voorstellen 'tot verbetering van de financiële verhou-

ding ten aanzien van het Bijzonder Hoger Onderwijs' de Staten-Generaal

spoedig zouden bereiken. Met de voorbereiding van die voorstellen werd

minister Gielen belast, die daartoe de Nijmeegse, later Leidse hoogleraar

Sassen''^ aan zijn departement verbond.

151. Eindrapport blz. 68.

152. Door zijn benoeming tot minister werd Colijn als voorzitter van de staatscommissie

vervangen. Hij werd opgevolgd door prof. dr. H.A. Lorentz. De staatscommissie bracht op

21 juni 1924 rapport uit aan de Koningin.

153. Dr. Sassen bevestigde tegenover vertegenwoordigers van de VU, dat een dergelijke

afspraak bestond.

154. De oorlogsomstandigheden leidden tot uitstel van de troonrede tot 23 juli 1946;

de laatste maal, dat Koningin Wilhelmina deze uitsprak.

155. Aanvankelijk was dr. F.L. R. Sassen een aan de KU omstreden figuur. In 1931

ontstond rond zijn persoon rumoer. Zie 'Katholieke Universiteit Nijmegen 1923—1973';

prof. dr. A.G.M, van Melsen: 'Herdenking van F.L.R. Sassen' in jaarboek KNAW 1971,

blzz. 107-113.

119

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen