De vrijheid van het bijzonder onderwijs - pagina 176

III.9. De universitaire bestuurshervorming

III.9.1. De universitaire bestuursvorm voor 1970

Het universitair bestuur werd tot 1971 gekenmerkt door een zeker

dualisme.^*^ Onderscheid werd gemaakt tussen huishoudelijk bestuur**^ en

academisch zelfbestuur.^^"* Met het huishoudelijk bestuur, waaronder werd

verstaan het financiële, personele en materiële beheer, waren voornamelijk de

colleges van curatoren belast. Deze waren in 1815 van in velerlei opzicht

eigenmachtig benoemende, besturende en beschikkende bestuurscolleges 'ge-

degradeerd tot - in hoofdzaak - een intermediair tusschen de landsoverheid

en de hoogeschoolen'.^^^ Onder de HO-wet verkeerden deze colleges in een

nogal tweeslachtige positie, omdat zij optraden als 'hoeder van de belangen'

van de rijksuniversiteiten, maar ook fungeerden als adviseur van de rege-

ring.^^* De wet WO heeft de positie van de colleges van curatoren versterkt

door de rijksinstellingen rechtspersoonlijkheid te verlenen^^^ en door deze

colleges tot de bestuurders van de instellingen in deze vermogensrechtelijke

kwaliteit te ma ken. ^^^

Naast en gedeeltelijk onder curatoren stonden de academische senaten met

aan het hoofd de rectores magnifici.^^' De wet WO belastte de senaten in het

bijzonder met de behartiging van het onderwijs en de beoefening der weten-

schap.^^ De senaten overkoepelden de faculteiten, interfaculteiten, subfacul-

teiten, afdelingen, tussenafdelingen en onderafdehngen, die ieder tot taak

hadden de verzorging van onderwijs en wetenschap op hun eigen gebied als-

mede het afnemen van examens.^'' Tezamen waren de senaten, de (inter/

sub)faculteiten of de (tussen/onder)afdeüngen belast met het academisch

zelfbestuur.

Arriëns heeft betoogd, dat de dualistische bestuursorganisatie van de rijks-

universiteiten mutatis mutandis ook van toepassing zou zijn op de bijzondere

universiteiten en hogescholen. 'Het bijzondere karakter van de(ze) universi-

teit maakt voor de bestuursrechtelijke verhoudingen tussen de organen van

haar academisch zelfbestuur geen wezenlijk verschil ten opzichte van de over-

eenkomstige verhoudingen bij de rijksuniversiteit'.^'^ Deze stelling is echter

niet houdbaar, omdat de bestuurlijke verhoudingen bij de bijzondere instel-

lingen wel degelijk verschillen van die bij de rijksinstellingen. Zo kende de

VU vanaf de oprichting in 1880 en ook na de erkenning en de bekostiging

anders dan de rijksinstellingen niet twee, maar drie besturende colleges.

Het bestuur van de bijzondere instellingen berust in het algemeen bij de

382. Vgl. Arriëns, blz. 45.

383. Zie Arriëns, hoofdstuk III.

384. Zie Arriëns, hoofdstuk IV.

385. Aldus De Ranitz, blz. 192.

386. Vgl. De Ranitz, blz. 205.

387. Zie par. 1.7.4.2.

388. Vgl. Arriëns, blz. 48.

389. Zie De Ranitz, blzz. 97 e.v.

390. Artt. 38 en 48 wet WO 1960; vgl. artt. 113-117 HO-wet.

391. Arrt. 59 e.v. wet WO 1960.

392. T.a.p. blz. 98.

164

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen