Een blinkend spoor - pagina 31

Een gereformeerde, reformatorische of christelijke woord worden

universiteit^ Het schijnt wemig consequent dat, terwijl die gerefor-

meerde beginselen ondanks verzet in art 2 geschrapt

Wie deze formulenng rustig overweegt kan toch niet ont- zijn, in de nieuwe naam der Vereniging (Vereniging voor

kennen dat ze aanmerkelijk duidelijker is dan de oude wetenschappelijk onderwijs op gereformeerde grondslag)

Evenmin dat ze heel dicht blijft bij de omschrijving der het woord gereformeerd gehandhaafd bleef In de Ver-

normen, zoals de bijbel die geeft Wel zouden de stichters eniging IS dan ook lang en breed overwogen of het woord

van 1878 — de formulenng, die sterk het stempel van gereformeerd in de naam niet moest verdwijnen In de

onze eeuw draagt zou ze waarschijnlijk vreemd aandoen „Raad van Bijstand", die het bestuur der Vereniging ook

— materieel bezwaar tegen deze grondslagformulering hierbij van advies diende, was geen eenstemmigheid en

hebben gehad, omdat ze zo ruim is dat die grondslag met men achtte naamsverandering niet urgent Daar, en in de

alleen door b v „Ethischen", maar ook door Rooms- kring van het bestuur hebben in hoofdzaak twee over-

Kathoheken aanvaard kan worden Het oude Calvinisme wegingen tot het besluit doen komen in de naam der

zou een universiteit op een zo ruime grondslag evenmin Vereniging het woord gereformeerd te handhaven In de

aanvaardbaar hebben geacht als de mannen van 1878 Er eerste plaats gold de overweging dat de breuk met het

is in de voorgeschiedenis van de stichting der VU wel veel verleden met nodeloos verscherpt moest worden en in de

en lang gesproken over een vrije universiteit die niet tweede plaats redeneerde men dat het woord gerefor-

specifiek gereformeerd zou zijn, maar veel ruimer uit zou meerd in ruime en in engere zin gebruikt kan worden In

gaan van de „Hervormde Chnstenheid" het laatste geval kan men het omschnjven met de woor-

rustend op breed geplaveiden chnstehjken grondslag, den orthodox calvinistisch, m het eerste geval — en zo

maar in het plan van Kuyper en zijn medestanders wor- wilde men het woord in de naam der Vereniging opgevat

den, althans tot 1876, de Ethischen daarbij nog wel gere- zien — betekent het de reformatie toegedaan En met die

kend, maar de Rooms-Katholieken niet Met andere laatste opvatting keerde men terug naar Kuypers eerste

woorden het woord „chnstehjk" is m de bovenstaande ideaal van wat in het voorgaande genoemd werd „de vnje

term „breed geplaveiden chnstehjken grondslag" ver- christelijke universiteit" van „de Hervormde Chnsten-

smald tot reformatorisch, evenals te doen gebruikelijk is heid" Het tweede argument lijkt ons weinig overtuigend

in de uitdrukking „chnstehjke school", waartoe men dan Men zou het woord gereformeerd in diezelfde ruime zin

de r -k scholen, hoewel toch wezenhjk chnstehjk, niet ook in het grondslagartikel hebben kunnen interpreteren

rekent Kuyper wenste

eene protestantsche Universiteit te Utrecht en eene

Roomsche te 's-Hertogenbosch Hoe kon een onveranderlijk artikel gewijzigd

Oorspronkelijk wilde men dus een reformatorische uni- worden^

versiteit, niet beperkt tot de gereformeerde gezindte

Wijkt nu de nieuwe formulenng van art 2 inderdaad ook Tenslotte nog een kort antwoord op de vraag hoe formeel

inhoudelijk af van het oude art 2, dan mag daarbij toch wijziging mogelijk was, waar voor de stichters die formu-

niet uit het oog worden verloren dat de nieuwe formule- le gereformeerde beginselen bhjkbaar zo doorslaggevend

ring met haar pnmair stellen van de drieenige God en was geweest, dat in art 12 der statuten art 2 als onveran-

haar beklemtoning van de twee grote geboden met ver derlijk was verklaard

staat van het Calvinisme dat de stichters heeft geïnspi- Intusschen mag zulke wijziging nimmer betrekking heb-

reerd, ZIJ het ook dat dit niet dadelijk m die nieuwe vorm ben op art 1, art 2 en art 8, die de grondslagen uitmaken,

herkenbaar is Er is dus zeker verandering van de grond- waarop schenkingen, erfstellingen en legaten aanvaard

slag, zoals die in 1878 bij de opnchtmg werd bedoeld, worden, en die dus onveranderlijk zijn

maar veel minder sterk vergeleken bij de inzichten die BIJ de bedoelde statutenwijziging van 1975 was dit art 12

men in 1875 koesterde Het woord beginselverzaking is al uit de vele malen gewijzigde statuten van 1879 ver-

historisch gezien met juist gekozen en de vraag, die als dwenen, in de statuten goedgekeurd in 1965 handelt art

titel van dit hoofdstuk dient, moet ontkennend beant- 20 over statutenwijziging, maar het spreekt al niet meer

27

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen