Wetenschap en rekenschap - pagina 471

SOCIOLOGIE, N E D E R L A N D EN DE VRIJE UNIVERSITEIT

psychologie, voor pedagogiek en voor sociaal-culturele wetenschappen, waarmee

dus deze nieuwe opleidingen zich emancipeerden van de oude faculteiten. In het

eerste Academisch Statuut bestond het kandidaatsexamen uit een groot aantal

inleidingen (b.v. tot sociologie, filosofie, psychologie, economie e.d.) zonder enige

structuur en het doctoraal examen uit sociologie, sociale psychologie, arbeidsrecht

en een keuzevak. Dat veranderde ook en wel zodanig dat hoofdvak werd (al naar de

opleiding waarover het ging) sociologie, politicologie, niet-westerse sociologie of

culturele antropologie. Ten einde nieuwe ontwikkelingen te kunnen opvangen

omschreef het Academisch Statuut het doctoraal als bestaande uit een hoofdvak

(één van de vier hierboven genoemde) en twee (niet met name genoemde) bij-

vakken. Geen schokkende feiten, want de praktijk was toch al tegemoetgekomen

aan de tekorten van het vorige Academisch Statuut, maar toch symbolisch en zelfs

wel iets meer dan dat, voor de plaats van de vier sociale wetenschappen.

In deze periode komt de sociale impact van de sociologiebeoefening eigenlijk al

steeds sterker voor de dag. Er is geen ongeschokte overtuiging dat de sociologie de

vragen waarvoor zij gesteld wordt wel op de juiste wijze aanpakt, hetgeen haar

weer brengt tot het stellen van nieuwe problemen. Het inzicht dat allerlei goede (!)

dingen, die het beleid wil, gefrustreerd worden door heersende machtsverhou-

dingen, plaatst het verschijnsel macht weer in de belangstelling; de gebrekkige

aansluiting tussen onderzoek en beleid maakt dit laatste zelf tot een belangrijk

sociologisch vraagstuk. Er zijn trouwens weinig terreinen meer waarop de socio-

logie niet haar woordje zegt. Naast het feit dat de samenleving deze wetenschap en

verwante, zoals de sociale psychologie, met aandrang vaak ongerichte en ondui-

delijke vragen blijft stellen, is het ook een feit dat bij andere een duidelijke

verandering van juist de vraagstelling te bespeuren valt. In 1964 schrijft Van

Doorn: „Maar evenmin kan de socioloog zich onttrekken aan de gegeven, vaak

dwingende institutionele oplossingen en waarden, die hem verplichten tot het

opbrengen van een loyaliteit, welke ook van anderen wordt verwacht.'"*" Het is nog

wel de tijd waarin stemgedrag wordt bestudeerd, belangstelling is voor de mate

van kerkelijkheid, respectievelijk onkerkelijkheid, voor stakingsgedrag (bij wilde

en „gewone" stakingen), voor de loop van geboorte- en sterftecijfers, maar daar-

naast is er de merkbare notie dat er meer aan de orde is: dat structuur, macht,

organisatie en leer van de kerk onderzocht moeten worden, dat macht en gezag,

organisatie en structuur van de onderneming met de staking te maken hebben, dat

de organisatie van de arbeid met het grote ziekteverzuim samenhangt, dat het

stemgedrag niet bestudeerd kan worden zonder de politiek (het beleid) zelf en de

politieke orde. Tenslotte begint ook langzaam de vraag op te komen naar het

manipuleren van, respectievelijk het gemanipuleerd worden door de sociologie.

465

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen