Gesprekken over honderd jaar Vrije Universiteit - pagina 40

Wat vindt u de betekenis van de klassieke letteren

en cultuur voor vandaag?

,,Bij je eerste vraag heb ik al een stuk hierover beantwoord.

Maar als je het over die betekenis hebt, dan noem ik een

paar aspecten, zonder een hiërarchie in mijn antwoorden

te brengen.

De betekenis van de klassieke letteren....

Ik kan beginnen bij de intellectuele vorming die er van het

bestuderen van antieke teksten uitgaat. Je moetje losma-

ken van veel van je eigen omstandigheden, om zo'n tekst te

begrijpen; je moetje trainen om je in een andere cultuur te

verplaatsen; je moet kunnen relativeren, en vooral dat

laatste is vreselijk moeilijk.

Ik heb het vanmiddag nog beleefd bij de interpretatie van

een ode van Pindarus op een werkcollege; daar was de

vraag of je het voorkomen van bepaalde woorden in die

tekst, en vooral het terugkeren van bepaalde woorden, als

betekenisvol mocht zien. Toen kwamen we te praten over

wat voor verwachtingen het publiek had van Pindarus, die

inde vijfde eeuw voor Christus leefde, terwijl deze ode van

498 is. Wat was precies de traditie van dit soort koorlyriek?

Die oden zijn namelijk liederen voor de overwinning in

bijvoorbeeld de Olympische spelen. Het is erg moeilijkje in

dat publiek te gaan verplaatsen. Maar goed, dat moetje

dan doen, en dan vind ik het bereiken van die distantie een

waardevolle training.

Verder is de betekenis van de klassieke letteren ook hierin

gelegen dat de antieke cultuur een van de pijlers van onze

beschaving is. Je hebt allerlei culturen waarvan de bestude-

ring net zo goed een prachtige intellectuele training vereist,

maar die culturen zijn niet of nauwelijks in Europa van

betekenis geweest.

Ik zit hiermee, met dit aspect van betekenis, op het gebied

van eerbied voor het verleden, en dat leeft sterk in mij, iets

wat die Grieken ook gehad hebben.

Nu moet ik oppassen, want ik zit op de grens van het

classicisme, en naar mijn mening is het classicisme als

overdreven verheerlijking van de klassieke oudheid funest

geweest voor de waardering die de klassieken de laatste

tientallen jaren hebben gekregen, bijvoorbeeld bij mensen

die de klassieken moesten bestuderen, eenvoudig omdat

het nu eenmaal de klassieken waren; en als ze er een hekel

aan hadden, een schuldgevoel opgedrongen kregen. Zó'n

houding tegenover de klassieken asjeblieft niét!

36

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen