Wetenschap en rekenschap - pagina 180

M KUILMAN

gehele psychiatrische diagnostiek in twijfel werden getrokken. Tegenover het

bespiegelende werk van de psychopatholoog stond de praktische benadering van

een mathematische methode met haar in maat en getal vastgelegde resultaten. De

aloude beschouwingen van de psychopatholoog over primaire en secundaire ver-

schijnselen, over de structuur en het wezen van de fenomenen maakt plaats voor

uitspraken over clusters en distributiecurven, over scores en significanties. Het valt

niet te ontkennen dat deze moderne benadering in menig opzicht niet zonder

succes is geweest. Bovendien heeft ze op het terrein van de psychiatrie tot een

doeltreffende sanering geleid.

De verleiding zal worden weerstaan om hier nader in te gaan op de verdiensten en

de manco's van de zojuist geschetste methode. Volstaan wordt met de constatering

dat de positie van de psychopatholoog er in de zestiger jaren niet benijdenswaar-

diger op werd. Het is dan ook niet zo verwonderlijk dat na de dood van Janse de

Jonge een afzonderlijke leeropdracht voor de psychopathologie overbodig wordt

geacht. De nieuwe situatie die aldus ontstond was echter niet zonder risico's. De

annexatie van de kliniek en de psychopathologie door het operationalisme en de

mathematiek voerde licht tot een ontkenning of simplificering van een aantal

fundamentele problemen. Zulke simplificaties worden bijvoorbeeld zichtbaar in

de wijze waarop kenmerken en variabelen die met het gedrag en het beleven te

maken hebben terwille van de ,,interrater reliability" worden gedefinieerd en

gescoord. Er zal bijna een decennium voorbijgaan voordat de koortsachtige ex-

pansie van de mathematisering met zijn overvloedige productie wijkt voor een

zekere bezinning. De onderhavige methoden blijken hun beperkingen te hebben.

Men keert terug tot het begin. In dat verband herleeft de belangstelling voor de

functie van het waarnemen en de hoedanigheid van het waargenomene. De

fenomenologie komt weer in beeld en haar groeiende populariteit aan het eind van

de jaren zestig houdt gelijke tred met de opmars van de humanistische psycho-

logie. Aldus is de situatie wanneer we het zevende decennium van deze eeuw

ingaan.

We keren terug tot de deeltaken die eerder werden genoemd en waarvan er

inmiddels twee zijn geschetst: de klinische psychiatrie en de psychopathologie. De

derde en laatste deeltaak heeft betrekking op de rechtvaardiging van het adjectief

in het inmiddels vertrouwd geworden begrip „anthropologische psychiatrie".

Verschillende vragen komen in dat verband aan de orde. In hoeverre geldt de

anthropologische visie als een prerogatief van de psychiater, c.q. van de psycho-

patholoog? Is zij slechts van toepassing op de psychiatrie, heeft zij betrekking op de

geneeskunde of op alle menswetenschappen? Of valt zij buiten het terrein van de

vigerende empirische wetenschapsbeoefening? Wij zagen reeds dat de positie van

de psychopatholoog in het geding is gekomen dankzij het feit dat zijn werkwijze en

zijn producten de toets van een op empirisch wetenschappelijke benaderingen

toegespitste methodologie in vele opzichten nauwelijks heeft weten te doorstaan.

Het ligt voor de hand dat de evidentie waarop de Daseinsanalytici de geldigheid

176

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen