Een vrije universiteitsbibliotheek - pagina 172

beginsel omgrensbare verzameling elementen met hun onderlinge rela-

ties.^

Wetenschappelijke communicatie is het proces van verspreiding en uit-

wisseling (zenden en/of ontvangen) van wetenschappelijke informatie, via

een veelheid van kanalen, binnen de kring van hen die op enigerlei wijze

behoefte hebben aan deze informatie. In die behoefte, het voldoen eraan,

is de functie van wetenschappelijke communicatie gegeven. Daar de be-

hoeften van de participanten zeer verschillend kunnen zijn (soms zelfs

tegenstrijdig) kunnen ook de functies uiteenlopen.'^

Het definiëren van de wetenschappelijke bibliotheek is eigenlijk het doel

van deze bijdrage. Voorlopig volsta ik met een betrekkelijk neutrale om-

schrijving: een wetenschappelijke bibliotheek is een instelling voor het

verzamelen, bewaren, toegankelijk maken en ten gebruike geven van we-

tenschappelijke literatuur.

Wie enigermate vertrouwd is met de vakliteratuur van bibliothecarissen

herkent deze omschrijving wel, maar zal ook omvangrijke amenderingen

kunnen aandragen. Die bleken of schenen nodig om het terrein van de

bibliotheek te verdedigen tegen de expansie van tamelijk nieuwe instel-

lingen in het geheel van het documentatie- en informatiewezen.

In hoeverre wetenschappelijke communicatie als een systeem kan wor-

den gezien en welke plaats de bibliotheek daarbij inneemt, dient nu verder

te worden onderzocht. Neubauer c.s. geven een voorstelling van een com-

municatiemodel^ die hierbij als vertrekpunt kan dienen (zie Fig. 1).

In dit model is de wetenschappelijke communicatie analoog aan de

opbouw van een elektrisch schakelcircuit. Van onder naar boven is er in

toenemende mate directe communicatie. Hoe hoger, hoe dynamischer,

dankzij de mogelijkheden van terugkoppeling. In de zone van de indirecte

communicatie treedt van links naar rechts een vermindering op van af-

stand tussen schakelstations en gebruiker/ontvanger. Het informatieaan-

bod in deze richting is volgens N. steeds duidelijker op de specifieke

behoefte van de individuele gebruiker gericht. lAC staat in dit schema voor

,informatie analyse centrum'.

Dit schema of model is nu ook te beschouwen als een representatie van

de wetenschappelijke communicatie als systeem, in de betekenis die daar-

aan eerder werd gegeven. Er is immers een verzameüng elementen waar-

tussen duidelijke relaties bestaan en waarin een structuur te zien is die

onmiskenbaar op een geheel wijst. De elementen zijn op het eerste gezicht

zeer verschillend naar aard en orde, zoals in vele systemen. Hun gemeen-

schappelijkheid, het kriterium waardoor ze gezien worden als onderdeel

van één systeem, ligt in de eigenschap dat ze alle in verband staan met

informatie. Sommige zijn informatiekanaal, andere informatiedrager,

weer ander informatieproducent of-consument. Blijft nog de vraag naar de

begrenzing van het systeem. Zijn alle relevante elementen erin opgeno-

men? Hier is wel enige kritiek mogelijk. Waar zijn bijvoorbeeld elementen

als wetenschappelijke uitgeverij en boekhandel, waar de stuur- en bevor-

156

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen