Wetenschap en rekenschap - pagina 213
Een eeuw wetenschapsbeoefening en wetenschapsbeschouwing aan de Vrije Universiteit 1880-1980
FACULTEIT DER G E N E E S K U N D E
onderzoek naar de eigenschappen van lysosomale enzymen, mede gezien het
verband daarvan met het ontstaan van erfelijke stofwisselingsziekten. Het onder-
zoek draagt bij tot het bestrijden van verschillende vormen van zwakzihnigheid
door middel van verfijning van de diagnostiek en daaruit voortvloeiende erfelijk-
heidsadviezen.
Medische encyclopedie
Bij het begrip „encyclopedie" gaat het voornamelijk om twee betekenissen:
enerzijds bedoelt het een overzicht te geven van het gehele terrein der medische
wetenschappen, dat uit de aard der zaak min of meer oppervlakkig moet blijven,
een eerste oriëntering, een vogelvlucht over het gehele gebied.
Daarnaast wordt de term gebezigd voor een afzonderlijke wetenschap die zich
bezint op karakter en wezen van de (in dit geval: medische) wetenschap. Medische
encyclopedie omvat de theorie en de filosofie van de medische wetenschap. Ze
ordent de medische wetenschappen en plaatst ze in een organische samenhang,
bezint zich op vooronderstellingen, methoden, op de toegepaste begrippen en de
vorming en hantering daarvan, en op de in heden en verleden heersende denk-
richtingen. Daardoor is er ook een nauw verband met de geschiedenis van de
medische wetenschap en met de medische ethiek. Op deze beide gebieden is door
de hoogleraar Lindeboom (en zijn medewerkers) veel gepubliceerd. Zijn Opstellen
over medische ethiek dateert van 1960, toen, in tegenstelling tot thans, praktisch
nog niemand over medische ethiek schreef.
Voor het onderwijs in de geschiedenis der geneeskunde en de beoefening van die
wetenschap in Nederland is Lindeboom een stuwende kracht geweest. Op zijn
initiatief en dankzij zijn voortdurende inspanning ontstond het medisch-encyclo-
paedisch instituut dat, na vele omzwervingen uiteindelijk in het gebouw van de
medische faculteit kon worden gehuisvest. Kern van dit instituut is de bibliotheek,
die voornamelijk van medisch-historische aard is.
Medische filosofie en ethiek
Filosofie en ethiek kunnen in de geneeskundige opleiding niet worden gemist. De
geneeskunde is een empirische wetenschap. Haar methode is de observatie. Een
eerste stap van analyse is daarna de objectivering, welke tot ordening leidt. Vanuit
deze ordening kunnen vervolgens eisen aan de observatie worden gesteld. Veelal
kan daaraan niet worden voldaan; dan kan een experiment uitkomst bieden. In de
ontwikkeling van de empirische wetenschappen neemt zo geleidelijk het experi-
ment een grotere plaats in dan de observatie, ten gevolge waarvan het weten-
schappelijk model de plaats inneemt van de ervaringswerkelijkheid. Ook de ge-
neeskunde verplaatst haar onderzoek van het ziekbed naar het laboratorium en
vervangt de mens door een model, waarin hij is aangepast aan de eisen, die de
wetenschappelijke methode aan haar objecten stelt. Dankzij toepassing van dit
model heeft de geneeskunde zich macht verworven. In de huidige tijd valt echter
de ambivalentie van de medische macht waar te nemen: de toeneming van medi-
209
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's