Wetenschap en rekenschap - pagina 80

J VEENHOF

poogde Hepp inderdaad verder te komen. Maar hij slaagde er niet in dit program

te verwerkelijken. Zijn gestencilde collegedictaten over dogmatiek, dogmage-

schiedenis en ethiek — dit vak nam hij van Geesink over — bieden de neerslag van

veel studie en vernuft, maar openen weinig vruchtbare perspectieven. In zijn

onderzoekingen en uiteenzettingen — b.v. inzake de Godsleer — bouwde hij op

scholastieke wijze voort aan het systeem en dit kwam uiteindelijk ver af te staan

van het leven des geloofs en het leven in de wereld. De oorzaak hiervan was, dat

Hepp ondanks betuigingen van het tegendeel toch in feite ervan uitging, dat de

gereformeerde theologie de waarheid reeds gegrepen had. Voor vernieuwingen in

de theologie was hij niet toegankelijk. Te weinig stelde hij zich in op de tijd, waarin

hij dogmatiseerde. Zijn dogmatiek werd in vele partijen nog bepaald door de

confrontatie met de ethische theologie, toen reeds allerlei nieuwe stemmen — niet

in de laatste plaats de verdragende stem van Barth — met krachtig geluid waren

gaan klinken.

Deze attitude van Hepp, die opvallend afweek van die van zijn leermeester

Bavinck had ten gevolge, dat zijn theologische inbreng reeds voor 1950 — het jaar

van zijn aftreden — een verouderde indruk maakte. Zijn invloed werd bovendien

beperkt door de omstandigheid, dat hij als persoon geen sympathie wist te winnen.

Overigens moet op de credit-zijde van Hepp worden geboekt, dat hij niet weinig

leerlingen tot een promotie wist te stimuleren. Met name zijn buitenlandse leer-

lingen gaven blijk van waardering voor de wijze, waarop Hepp hen bij hun

promotie-studie begeleidde." De belangstelling voor de buitenlanders hield zeker

verband met Hepp's ijveren voor de internationale doorwerking van het Calvi-

nisme.•^''

Hepp was een typische vertegenwoordiger van de tweede generatie. Hij en ande-

ren streefden naar een dogmatisch belijnde ontwikkeling van het gereformeerde

leven. Maar niet alle vertegenwoordigers van die generatie waren het daarmee

eens. Een aantal leerlingen van Kuyper en Bavinck — de z.g. „jongeren " of

„jong-gereformeerden" — voerde, vooral onder invloed van de geest van Bavinck,

het pleit voor een doorbreking van verstard dogmatisme en voor een persoonlijke

geloofsbeleving. In hun kring leefde ook sympathie voor de N.C.S.V., die in de

theologische faculteit verschillend beoordeeld werd. Geesink b.v. waarschuwde

tegen haar. maar Bavinck bleef haar steunen. Een markant woordvoerder uit deze

kring was J.G. Geelkerken. In zijn preek uit 1920 over ,,Machteloosheid en

krachtsontplooiing der kerk" hekelde hij het isolationisme, dat naar zijn oordeel

de gereformeerde kerken stempelde.^'

Deze preek, die veel rumor in casa veroorzaakte, was de voorbode van het

conflict, dat door de besluiten van de synode van Assen in r926 tot een scheuring

leidde. Geelkerken stelde, zoals bekend, het historisch karakter van verschillende

elementen in het verhaal van de zondeval in Genesis 3 ter discussie. Belangwek-

kend is, dat hij zich daarbij nadrukkelijk beriep op de door Kuyper en Bavinck

voorgedragen organische opvatting van de inspiratie. Naar zijn inzicht was het

76

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen