Wetenschap en rekenschap - pagina 275
Een eeuw wetenschapsbeoefening en wetenschapsbeschouwing aan de Vrije Universiteit 1880-1980
^ l'^
BIOLOGIE
Wanneer men zich het beeld vormt van, zoals Kuyper het aanduidde, een „evo-
lutionistische schepping" (het zou beter zijn om van een „evoluerende schepping"
te spreken) dan geldt nog steeds „de Schepping zou er even wonderbaar om zijn".
(Zie verder literatuurlijst: Lever 1956, 1969, 1973.)
3. BIOLOGISCH ONDERZOEK AAN DE VRIJE UNIVERSITEIT
3.1. Inleiding
In het voorgaande werd duidelijk dat de biologie sinds het einde van de vorige
eeuw van karakter is veranderd. Voor de biologie in zijn geheel geldt dat bij het
onderzoek van de hypothese dat het leven via een proces van evolutie is ontstaan
wordt uitgegaan. Alhoewel in verschillende deelgebieden het onderzoek dikwijls
op processen van evolutie is gericht (b.v. in de systematische vakken de soortvor-
ming, in de moleculair-biologische en genetische vakken mutatie en overdracht
van kenmerken), geldt voor andere dat de aandacht m.n. valt op het fungeren van
organismen of delen daarvan. Dit geldt voor het onderzoek aan de Vrije Univer-
siteit evenzeer als voor dat aan andere inrichtingen van wetenschappelijk onder-
wijs. Om deze positie te kunnen schetsen is het noodzakelijk vooraf de ontwikke-
lingsgang binnen de biologie in het verleden te verduidelijken.
De biologie heeft allereerst gedurende de laatste twee eeuwen een explosieve
ontwikkeling doorgemaakt waarbij het onderzoeksveld sterk werd uitgebreid.
Aanvankelijk bestudeerde zij vooral de grote vormverscheidenheid der levende
organismen. In die periode ontstonden systematiek, anatomie en morfologie. Al
betrekkelijk snel daarna werd ook aandacht gegeven aan de vragen naar het
ontstaan van de verscheidenheid en naar dejnogelijke oorzaken daarvan. Uit-
werking hiervan leidde zowel tot het stellen van hef probleem van de oorsprong
(evolutie) als tot dat van de erfelijkheid. Daarna kwamen vragen op naar de
functionele aspecten van de organismen en van de daarin voorkomende organen
en cellen en deze leidden tot het ontstaan van de fysiologie.
Vanuit deze tak van de biologie ontstond, eigenlijk nog maar onlangs, dank zij de
ontwikkeling van betere apparaten (ook binnen de biologie spelen technologische
ontwikkelingen een grote rol) en een samenwerking met natuur- en scheikundi-
gen, onderzoek naar de meest elementaire celstructuren en -processen (molecu-
laire biologie en celbiologie). Uit onderzoek op dit gebied kan men concluderen
dat alle organismen, ondanks hun grote verscheidenheid, in principe dezelfde
basisprincipes van leven bezitten.
Ondertussen had men leren inzien dat de verscheidenheid van de levensvormen
mede samenhing met die der fysische en chemische eigenschappen van het milieu.
Ook werd duidelijk dat de verschillende organismen door ingewikkelde en zeer
271
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's