Wetenschap en rekenschap - pagina 182
Een eeuw wetenschapsbeoefening en wetenschapsbeschouwing aan de Vrije Universiteit 1880-1980
M KUILMAN
binnen de menswetenschappen in het algemeen en de geneeskunde in het bijzon-
der Een taak die op het erf van de Vrije Universiteit stellig niet misplaatst zou zijn
De erkenning van de universele betekenis van de anthropologische visie voert
noodzakelijkerwijs tot de vraag naar haar samenhang met grondslag en levens-
beginsel WIJ gaven reeds eerder weer hoe de stellingname was van Van der Horst
Voor Janse de Jonge was het verschijnen van Berkouwer's dogmatische studie „De
mens het beeld Gods" aanleiding tot een hervatting van de dialoog Zijn voor-
zichtige formuleringen leiden tot een persoonlijk credo waarin de erkenning van
de christelijke anthropologic gestalte krijgt Kernbestand is de relatie van de totale
mens tot God In die ontmoeting wordt het wezen van de mens als beelddrager
vanuit de goddelijke openbaring zichtbaar Men zou kunnen zeggen dat er aldus
aan de anthropologische dimensie, zoals die in de psychiatrie werd weergegeven,
nog een extra dimensie met het uitzicht op de eeuwigheid is toegevoegd Ook hier
beklemtoont Janse de Jonge intussen dat er geen sprake is van een nieuwe me-
thode of visie waarmee de reeds bestaande wetenschappelijke perspectieven wor-
den aangevuld De christelijke anthropologic is ontstegen aan het niveau waarop
de vigerende wetenschappen vragender- en stellenderwijs, via hypothese en ex-
periment vat trachten te krijgen op aspecten van het menselijk (dys)functioneren
Het zou van een verkeerde waardebepaling getuigen om te veronderstellen dat zij
de oplossing vermag te geven voor wetenschappelijke deelproblemen Ze is geen
toegevoegd religieus aspect waarmee het gereduceerde, verbrokkelde en incom-
plete mensbeeld kan worden opgelapt
Het is duidelijk dat Janse de Jonge zonder moeite aansluiting vindt bij het mens-
beeld dat in de dogmatische anthropologic van Berkouwer wordt verwoord Naar
mijn gevoel zijn beiden ook deelgenoot in hun lankmoedige reserve ten opzichte
van een statische (anthropologische) dogmatiek zoals die vaak in perioden van
beginselstnjd gestalte heeft gekregen Janse de Jonge wijst er in dat verband op dat
ook het beginsel geen statisch maar een dynamisch begrip is en dat het alleen in die
hoedanigheid aansluit bij de anthropologische conceptie van een open en onvol-
tooid mensbeeld Janse de Jonge wijst op de spanning die wordt opgeroepen „bij
de mannen van wetenschap deze spanning is vooral hierin gelegen, dat de
vakwetenschappelijke visies op het menselijk bestaan steeds tenderen naar een
gesloten en geïsoleerde totaliteit daartegenover staat de bijbelse visie op de
mens als staande in relatie tot God. een relatie die principieel elke afsluiting
onmogelijk maakt"
Tot slot nog een terugblik naar de situatie in de twintiger jaren waarin bij monde
van voorzitter Lindeboom gepleit werd voor de wetenschappelijke beoefening van
een psychiatrie op gereformeerde grondslag Met alle respect voor de bewogen-
heid en de inzet van de pleitbezorgers mag met gepaste vreugde worden vastge-
steld dat die vorm van wetenschappelijke psychiatrie aan ons is voorbijgegaan
Maar deze constatering zou onvolledig en onrechtvaardig zijn wanneer niet tevens
178
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 602 Pagina's