Wetenschap en rekenschap - pagina 409

ECONOMIE OP WEG

van de analyse, is er ook steeds weer sprake van een heroriëntatie op de betekenis

van de wetenschap voor de samenleving en een voortdurende bezinning op de

genoegzaamheid van de vooronderstellingen van het vakwetenschappehjk den-

ken

Zo opgevat kan men de geschiedenis van de economische wetenschap heel wel

zien als de ontwikkeling van de klassieke idee van de economie als wetenschap van

de bewegingswetten in de samenleving naar de conceptie van de economie als een

wetenschap van de keuzehandehngen

Het verdient aanbeveling het bovenstaande iets nader uit te werken door een korte

beschouwing over het object en de methode van de economische wetenschap, die

men in de gangbare, algemeen verbreide, leerboeken vindt geformuleerd'

De economische wetenschap is dan de studie betreffende het disponeren door

economische subjecten over schaarse middelen met alternatieve aanwendingen

De analyse is gericht op het verkrijgen van inzicht in de opbouw van het econo-

misch proces, d i het proces waarin produktieve krachten worden omgezet in

goederen die bestemd zijn voor de uiteindelijke consumptie'

Het wetenschappelijk onderzoek is gericht op

— het „sturen" van de productie naar de uiteindelijke bevrediging van diverse

behoeftesoorten

— de opbouw in de tijd van het produktieproces

— de keuze van een produktietechniek bij de voortbrenging uit een verzameling

beschikbare technieken

— de verdeling van de geproduceerde waarden over de samenwerkende produk-

tiefactoren in de vorm van loon, interest, grondrente en winst

— de opbouw van het produktieproces in de geografische ruimte

Het economisch proces is in deze zienswijze een verzameling van activiteiten door

economische subjecten, deze activiteiten zijn gericht op het verkrijgen van een

maximaal resultaat bij gegeven opofferingen op het verkrijgen van een gegeven

resultaat bij minimale offers De bewegingen in het economisch proces zijn altijd

resultaat van de beslissingen van vragers en aanbieders die hun positie in even-

wicht willen brengen En evenwicht is daar, waar de gewenste situatie samenvalt

met de best mogelijke situatie

Wat de methode betreft sluit de economie zich aan bij de gangbare kennisleer De

economische wetten hebben de vorm van hypothetische oordelen

De wetenschapper formuleert een verzameling vooronderstellingen en beschrijft

hoe uit deze verzameling een verschijnsel moet worden verklaard

Een theorie is juist als de wetten die in deze theorie zijn vervat logisch consistent

zijn Deze theorie behoeft nog niet actueel te zijn Een theorie is actueel wanneer in

de veronderstellingen de historische werkelijkheid tot uitdrukking komt

In de economische wetenschap heeft men dit probleem als volgt opgelost

Het economisch proces vindt altijd in een economische orde plaats In deze orde

manifesteren zich de concurrentieverhoudingen tussen ondernemingen en de re-

laties tussen vragers en aanbieders Er is sprake van een actuele theorie indien men

403

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen