Een vrije universiteitsbibliotheek - pagina 336

volk. Na een oriëntatiereis over het zendingsterrein vestigt hij zich in

oktober 1880 te Soember Pakem op Oost-Java, waar veel Madoerezen

woonden. Zoals meestal bij pionierswerk zijn de eerste resultaten niet

bemoedigend; het blijft voorlopig bij het verspreiden van lectuur, lesgeven

aan kinderen, die niet altijd trouw blijven komen, en het verstrekken van

medicijnen. Vooral van kinine, in die tijd in opkomst als middel tegen

malaria. „Wat doe je toch met al die kinine?" vraagt EUsabeth (14-5-82).

Ondertussen verdiept hij zich in de Madoerese taal en begint te werken aan

een Bijbelvertaling. In 1882 wordt de eerste bekeerling gedoopt: Pa Ebing

(ook wel Pa'k Byng of Mas Ebin; de naam wordt op diverse wijzen ge-

speld). Deze wordt later zijn helper en straks de voorganger van de kleine

gemeente. Typerend voor Julius Esser is dat hij in zijn verslagen deze Pa

Ebing steeds weer naar voren schuift: Een brief, een toespraak, een portret

van deze medewerker verschijnen in het Geïllustreerd Zendingsblad. Aan

zijn moeder schrijft Julius (1886) dat Pa Ebing meer hoorders heeft dan

hijzelf en dat dit hem zeer verblijdt! En kort voor zijn vertrek naar Holland

ordent hij zijn helper tot voorganger van zijn gemeente. Heeft hij gevoeld

dat deze als volksgenoot meer kon bereiken dan hijzelf, die toch altijd een

vreemdeling zou blijven? Volgens Coolsma^ is deze daad van Julius Esser

uniek geweest in de negentiende-eeuwse zending op Java. Het zou blijken

de juiste weg voor de zending te zijn. De zelfkritiek van Julius heeft hier

positief gewerkt. En hij heeft ook ontdekt hoe hij zijn eigen gaven het best

kan besteden. Hij wil allereerst de Bijbelvertaling afmaken en toekomstige

zendelingen gaan voorbereiden op hun taak.

Door het vervullen van een verantwoordelijke taak is hij gegroeid in

geestelijk evenwicht en volwassenheid. Daarbij is hij krachtig gesteund en

gestimuleerd door zijn bruid.

De bruid

Op het eerste gezicht lijkt deze in alle opzichten het tegendeel van Julius:

ongecompliceerd, spontaan en levenslustig. Elisabeth Johanna Hovy, ge-

boren 12 november 1843, was een kind uit het grote gezin van Hendrik

Hovy (1803-1868) en Ehsabeth van Vollenhoven (1806-1892). De uiterlijke

omstandigheden waren haar heel wat gunstiger dan haar bruidegom. De

Hovy's waren rijk, Elisabeths broer Willem zou later aan het hoofd staan

van het familiebedrijf der Van VoUenhovens, de bierbrouwerij De Ge-

kroonde Valk. Hij zou ook één van de belangrijkste financiers van de Vrije

Universiteit zijn in haar beginperiode. De familie Hovy woonde, toen

Elisabeth jong was, op een buitenplaats in Beverwijk, waar de kinderen

volop van het buitenleven konden genieten. In haar brieven haalt ze wel

herinneringen daaraan op.

Als kind werd ze blijkbaar Lijsje genoemd; later is dat veranderd in EU.

Over haar jeugdjaren weten we verder weinig. Later woonden de Hovy's in

Zeist, waar ze goede contacten hadden met de Broedergemeente. Wellicht

320

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen