Wetenschap en rekenschap - pagina 461

SOCIOLOGIE, N E D E R L A N D EN DE VRIJE UNIVERSITEIT

gegeven worden. Wel kan worden vastgesteld dat langzamerhand allerlei instan-

ties de indruk en opvatting kregen dat sociologisch onderzoek het panacee was

voor alle mogelijke maatschappelijke kwalen. Die te hoge verwachtingen hebben

de sociologie veel kwaad gedaan en na de euforie is de kater ook gekomen.

Daarover later meer.

DE SOCIOLOGIEBEOEFENING AAN DE VRIJE UNIVERSITEIT TOT 1950

Wij hebben reeds laten blijken dat over de sociologiebeoefening aan de V.U. vóór

1950 weinig te vertellen valt. Er is vrijwel alleen over gefilosofeerd, zodat de „main

stream" in Nederland en daarbuiten geheel langs haar heen is gegaan. Het zijn in

deze periode eigenlijk alleen de namen van Anema en Dooyeweerd die genoemd

moeten worden. Voordat wij aandacht aan hen gaan besteden wordt er de aan-

dacht op gevestigd dat pas in het studiejaar 1955/56 officieel de opleidingen

politicologie en sociologie begonnen en enkele jaren later de culturele antropo-

logie en niet-westerse sociologie (1962). Dat is op zichzelf al merkwaardig. Het

streven was vooral dat vakken die evident met de gereformeerde godsdienst,

wereldbeschouwing en het gereformeerde maatschappijbeeld te maken hadden,

voorrang kregen waarbij de betaalbaarheid — het is nog niet lang geleden dat

bouw en exploitatie nog voor een deel uit eigen particuliere middelen moesten

worden bekostigd — onvermijdelijk ook een rol speelde. Wat koos men dan ook?

Theologie, rechten en letteren en wijsbegeerte (behalve moderne, niet-Neder-

landse talen). In de jaren dertig schei-, wis- en natuurkunde, welker verband met

de grondslag minder duidelijk was. Omstreeks 1950 economie, biologie. Om en

nabij 1955 geneeskundeopleiding, sociaal-culturele wetenschappen (sociologie,

politicologie en — iets later — culturele antropologie en niet-westerse sociologie),

geologie, prehistorie. Weer wat later sociale aardrijkskunde, fysische aardrijks-

kunde en andragologie. Gezien de fundamentalistische opvattingen die er ook

toen nog heersten onder de Gereformeerden had men het moeilijk met de schep-

ping. De vraag rees: Waarom is wat „de wetenschap" gevonden heeft vaak zo

strijdig met de Bijbel? Het wetenschappelijk geweten was niet in overeenstemming

te brengen met het gereformeerde geweten. Onder de bestuurders waren maar

weinig of helemaal geen deskundigen op die terreinen, zodat men op zijn ver-

moedens afging en dacht dat biologie, geologie en geneeskunde (alle drie dure

opleidingen, vooral geneeskunde en daarom kwam deze achteraan) redding zou-

den kunnen verschaffen. Dat juist Bijbelse archeologie en de culturele antropo-

logie zicht konden geven op zwervende herdersvolken, die zich later metterwoon

vestigden en de archeologie samenhangen in de cultuur alsmede historische feiten

kon geven en verbanden kon leggen met Israel en zijn buurvolken wat betreft

godsdienst en cultuur in het algemeen (ze behoren tot de laatste opleidingen aan

455

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen