Wetenschap en rekenschap - pagina 135

DE J U R I D I S C H E FACULTEIT (1880-1980)

ring van arbeid en arbeider wilde laten uitkomen.

Reeds de inaugurele oratie Enige opmerkingen over de verhouding van handelsfecht

en arbeidsrecht maakte duidelijk dat de nu optredende hoogleraar los stond

tegenover zijn stof en ruimer tegenover zijn leeropdracht. Men kan zeggen, dat hij

aanstonds ook het arbeidsrecht binnensmokkelde. Op de keper beschouwd is het

een gelukkige vrijbuiterij dat hij met als naaste doel de bespreking van een

wetsvoorstel tot instelling van Kamers voor Zeezaken en Zeegerechten kans zag

zich over de aard van de arbeidsovereenkomst, de christelijke gemeenschapsge-

dachte op het terrein van de arbeid en de wenselijke rechtsvorming ten deze te

handelen. Een in druk verschenen collegedictaat in 1932 houdt zich bezig met de

administratieve rechtsspraak en legt grote bewondering voor Struycken aan de

dag; Gerbrandy prees steeds uitbundig en keurde heftig af. Hij bouwde op de

gemaakte studie voort in een bijdrage tot het Gedenkboek Burgerlijk Wetboek

(1838-1938), zijn eerder geuit vertrouwen in de burgerlijke rechter voor de be-

slechting van rechtsgedingen tussen overheid en onderdaan bevestigend.

Voor nieuwe rechtsordening koesterde hij, levendig als hij was, grote belangstel-

ling. Uit het volle leven in de universiteit gebracht wilde hij zich niet opsluiten. De

intellectuele eigendom, de zakelijke kanten van geestelijke productie bezag hij

nader en met oorspronkelijkheid. Met de radio had hij, lid van de Radioraad

geworden, veel bemoeienis, de televisie kwam binnen het gezichtsveld. Hij orga-

niseerde een soort college-rechtbank, de studenten moesten tegen elkaar proce-

deren. Bij het handelsrecht sneed hij de meest uiteenlopende onderwerpen aan; hij

achtte het wel nodig uitschietend naar het wisselrecht het complaisance papier

werkelijk te „ontrollen". Maar onstuimig als hij was, bleek toch in de latere

hoogleraarsjaren in verband met het deze en gene instantie adviseren bepaalde

verandering op te treden. Hij meende dat hij meer kon en werd door een enkele in

die opvatting gesteund. De portefeuille van justitie is dan ook grif aanvaard. Het

echte weerzien met universiteit en faculteit zou plaatsvinden in 1945 toen hij na de

overdracht van het rectoraat door zijn leerling, vriend en medestrijder in het

verzet, J. Oranje aan J. Coops, eveneens een academisch verzetsman, het woord

greep om in enkele kernachtige bewoordingen de scheidende en de optredende

rector te huldigen. De Londense jaren lagen toen achter hem, waarin hij zonder

ooit zijn in Holland achtergebleven gezin dat hij innig liefhad te sparen, volhar-

dend en verbeten de strijd tegen de Duitsers had gevoerd.

De studenten waren op Gerbrandy's onderwijs gesteld. Hij was helder en beknopt,

de gedachtengang was slechts een enkele keer springerig en meestal vast. Daar-

enboven werden de afbuigingen op prijs gesteld. Uit de advocatenpraktijk, uit de

bestuurservaring werd anekdotisch geput. De mimiek was soms treffend: het

verrast trekken met een oog. Het was vermakelijk om de kleine figuur, voor wie de

plank om op te staan in de „houten broek" zo hoog mogelijk moest worden gelegd,

te horen uitpakken. De zelfverzekerdheid begaf nooit. Geheel zelfstandig werd

een beoordeling gegeven van denkbeelden en personen. Ieder mocht weten dat hij

voor vrouwenkiesrecht, actief en passief, dat hij ruimer voor de emancipatie der

131

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen