Wetenschap en rekenschap - pagina 179

G E S C H I E D E N I S VAN DE PSYCHIATRIE AAN DE VRIJE UNIVERSITEIT

Janse de Jonge — laait de discussie over de plaats van de psychopatholoog op-

nieuw op Het eindresultaat is in overeenstemming met een in die tijd gangbare,

doch inmiddels weer enigszins achterhaalde tendens om aan de psychopathologie

geen aparte plaats toe te kennen binnen het opleidings- en onderwijspakket

De devaluatie van de psychopathologie als aparte discipline is niet in de laatste

plaats in de hand gewerkt door een tweetal ontwikkelingen die Janse de Jonge met

de termen operationalisering en mathematisering nader heeft beschreven De

behoefte aan operationalisering is met los te denken van de herleving van het

neopositivisme, alsook van de populariteit van een pragmatische instelling Het

operationalisme oogst bovendien applaus uit een op effect, effectmeting en tech-

nocratie ingestelde samenleving Stimulerende impulsen gaan tenslotte uit van de

vertegenwoordigers der inmiddels talrijk geworden disciplines met hun pretenties

ten aanzien van de specifieke methoden, deskundigheden en technieken, die zij

aan de man brengen De bevolkingsdichtheid in het pluriforme hulpverlenings-

land neemt geleidelijk aan toe en de niet onbeperkte toevoer van financiële

middelen draagt ertoe bij dat de strijd om een wetenschappelijke pikorde opvlamt

De markt op het erf van de geestelijke gezondheidszorg maakt dan ook bepaald

niet de indruk te sluimeren

De operationalisering maakt deel uit van het conceptuele kader van de methodo-

logie Ze voert tot een scheiding tussen schapen en bokken, tussen wetenschap en

verdichtsel, ze separeert de efficient werkende empirische wetenschapsbeoefenaar

met zijn hypothesen, variabelen en bewijzen, van de illusionist, hoe creatief of

amusant die overigens ook moge zijn Het spreekt vanzelf dat het broze bouwsel

van de psychopathologie nauwelijks weerstand vermocht te bieden aan de druk

van het operationalisme

De tendens tot mathematisering manifesteert zich bij uitstek in de invloed die de

statistische methoden, zoals de factoranalyse en de discriminantanalyse, hebben

uitgeoefend op de klinische psychiatrie

De klassieke psychopatholoog hield zich m het bijzonder bezig met het enkele

geval Zijn uitvoerige pathografieen leverden het klinisch materiaal dat via een

vaak moeilijk te analyseren combinatie van inductieve en deductieve bewerkingen

tot uitspraken van een voorspellend en generaliserend karakter inspireerde Con-

dities van de moderne methodenleer en de vraag naar meetbare resultaten hebben

de psychopatholoog van de oude stempel danig in het nauw gebracht Hij wordt

nu uitgenodigd om zijn definities en veronderstellingen operationeel te maken, om

zijn criteria te objectiveren Hij wordt in zijn moeizame arbeid geconfronteerd met

het feit dat de geldigheid van zijn beweringen voor alles wordt afgemeten aan de

zuiverheid in de methodische leer Onder invloed van deze beweging worden

talrijke beweringen die betrekking hebben op de diagnostiek, de pathogenese en

de effectiviteit van het therapeutisch handelen genadeloos ontmaskerd Talrijke

concepties en richtinggevende uitspraken op het terrein van de psychopathologie

en de klinische psychiatrie worden in hun fundamenten ondergraven Die ont-

wikkeling heeft ertoe geleid dat tenslotte de waarde en de betrouwbaarheid van de

175

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen