Studiedag 'VU Tussen twee VU-ren' - pagina 82
Kontroversen rond de doelstelling en het functioneren van de VU
- 72 b -
Die spanning is nog steeds reëel, een bron van veel verdeeld-
heid en onrust. De benoemingskwesties die zo nu en dan nog de
kop opsteken, de kommunistenjacht van een paar jaar geleden,
ze hebben meer met Van Gelderen, de kwestie Geelkerken en de
dilemma's waar mijn vader en zijn vrienden mee zaten gemeen dan
zo op het eerste gezicht lijkt. Want telkens opnieuw gaat het bij
de VU om dezelfde soort keuzes: tussen een open universiteit in
de wereld of een gesloten front tegen de wereld, tussen een
doelstelling als stimulans of een doelstelling als afbakening
van de eigen identiteit, tussen het christendom als inspiratie-
bron of het christendom als noodrem.
De VU is een produkt van de 19de eeuw. Meer dan in enig
ander land bestaat in Nederland een duidelijke verbinding tussen
de grondslagen van de onderwijszuilen en van de politieke
partijen. Die samenhang is historisch gegroeid. Het politieke
leven van de tweede helft van de 19de eeuw is in zeer sterke
mate beheerst geweest door de schoolstrijd, de strijd over de
vraag of het onderwijs een neutraal karakter moest hebben ten
aanzien van de diverse religieuze stromingen of niet. Vanaf
1917 kwam er een financiële gelijkstelling voor het bijzonder
lager onderwijs ten aanzien van het openbaar onderwijs. Het
voortgezet, hoger en universitair onderwijs volgden in de jaren
daarna. Zo ontstond een systeem waarin geloof, politieke over-
tuiging en onderwijszuil onder één noemer werden gebracht, een
vanzelfsprekende eenheid waar tot eind van de zestiger jaren
weinig aan getornd werd.
Aan die vanzelfsprekendheid kwam echter abrupt een einde
toen ook binnen de VU en de rest van het christelijk onderwijs
steeds meer linkse en radikale denkbeelden opkwamen. Kwam het
in het begin van de zestiger jaren nog voor dat een hoogleraar
op het matje werd geroepen omdat hij op een bijeenkomst verklaard
had PvdA te zullen stemmen, amper tien jaar later werden de vele
PvdA-stemmers aan de VU tot de meer gematigden gerekend.
Progressieve mensen probeerden hun ideëen te verwezenlijken
binnen het christelijk onderwijs. Niet die progressieve ideëen
waren in de ogen van hun tegenstanders zo ernstig -het barst in
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 4 juni 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 368 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van woensdag 4 juni 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 368 Pagina's