Studiedag 'VU Tussen twee VU-ren' - pagina 301

- 26y -

'werelden' duidelijk worden.

Wat verstaan wij onder onze ervaringswereld? Dat is de 'wereld' waarin

wij leven, hopen, lijden, strijden; het is de 'wereld' waarin wij de

dingen zien, waarin wij voelen en liefhebben; het is ook de 'wereld'

van het geloof en het vertrouwen; dat geloof en vertrouwen maken er

zelfs de kern van uit. Deze ervaringswereld is het meest oorspronkelijk

en primair; zij is onoverzichtelijk, complex, konkreet, vol, rijk

gevarieerd en ten diepste ondoorgrondelijk. Elke menselijke activiteit

behoort tot die wereld, ook de wetenschappelijke activiteit.

Deze oorspronkelijke, primaire ervaringswereld impliceert een kennen,

in de zin van er-kennen en be-kennen, die voorafgaat aan en zich uit-

strekt boven elke andere vorm van kennis, waaronder ook de wetenschap-

pelijke kennis.

De zogenaamde tweede 'wereld' is die van de wetenschap. Het wetenschap-

pelijk denken als abstract denken, dat in allerlei variaties voor-

komt, wordt steeds meer verzelfstandigd. Verwetenschappelijking is nu,

dat men zich vanuit de eerste 'wereld' overgeeft aan de tweede 'wereld'

van de wetenschap. D.w.z. de wetenschap is gaan heersen over de alle-

daagse ervaringswereld. Daarbij wordt vergeten dat wetenschappelijke

kennis altijd reductief is; men leeft in de illusie dat de wetenschap

de ene, ware, volle en konkrete kennis van de werkelijkheid geeft.

Wanneer men vervolgens sinds de tijd van de Aufklarung deze weg van de

voortgaande abstractie via de toepassing van wetenschappelijke kennis

opgaat in de verwachting van toenemende materiële vooruitgang, gaat er

tenslotte meer verloren, dan er gewonnen wordt. Het eindresultaat van

een ongelimiteerde toepassing van wetenschappelijke kennis, dus projec-

tie van de wetenschappelijke abstracties in de werkelijkheid, is een

gereduceerde, gefragmentariseerde en verstoorde werkelijkheid en een

ontspoorde kuituur. Verwetenschappelijking en- in het verlengde daarvan -

vertechnisering hebben tot gevolg dat het bijzondere, het unieke, het

individuele en de creatieve verantwoordelijkheid van de mens van de

volle ervaringswereld worden uitgebannen. Alhoewel dat - gelukkig - nooit

tenvolle lukt, zijn de tendenzen van die verwetenschappelijking en ver-

technisering in allerlei ku Ituursektoren op te merken. Misschien blijkt

dat wel nergens duidelijker, dan uit het toenemen van macht in de

technokratische maatschappij en het verdwijnen van liefde, die in de

aandacht voor het unieke en het bijzondere vooral opbloeit.

Uitdaging

In het voorgaande ligt de achtergrond van zoveel wijsgerige en kulturele

protesten tegen liet verwetenschappelijkings- en het vertechniserings-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen