Studiedag 'VU Tussen twee VU-ren' - pagina 110
Kontroversen rond de doelstelling en het functioneren van de VU
- 90 -
4. Het verband tussen de beide verscheidenheden en zo ook tussen weten-
schap en christelijk geloof is uiteraard voorondersteld. Wie het
niet erkent zal geen intrinsiek argument hebben voor de oprichting van
een christelijke universiteit.
Ontkenning van dit verband betekent het standpunt van de autonomie der
wetenschap, op grond van de autonomie der rede dan wel van de autonomie
van de wetenschappelijk methode. In dat geval zal de wetenschap zelf
een surrogaat-levensbeschouwing worden of in de een of andere twee-
terreinenleer opgenomen worden, waarbij de levensbeschouwing het andere
terrein bezet. Deze oplossing is zeer gangbaar onder christenen.
De samenhang houdt een wederzijdse invloed in. Ik zal mij hier beperken
tot de invloed van het geloof op de wetenschap. De omgekeerde invloed
vormt een hoogst belangrijk onderwerp ook voor deze beschouwing, maar
het zou ons te ver voeren.
Noch het bestaan van deze samenhang, noch de ontkenning ervan is te
bewijzen. Het eerste is echter wel aannemelijk te maken. Reeds voerde
ik daarvoor een argument aan. Ik wees op het transcenderend geloven
als onontbeerlijk voor alle menselijk handelen, inbegrepen het denken,
ook het wetenschappelijke.
Een ander argument kan aan de aard van het wetenschappelijke resultaat
ontleend worden. Wetenschap beoogt een bizonder soort kennis en deze
kennis betreft de werkelijkheid, alles wat er is. De vraag is, wat
deze kennis betekent, hoe zij zich verhoudt tot de werkelijkheid.
Is kennis een afbeelding daarvan? Van Parmenides af, hebben de filosofen
geweten, dat dit niet het geval is. Wetenschappelijke kennis lijkt in
het geheel niet op het wer^.elijke, terwijl zij toch deze werkelijkheid
betreft. Er bestaat tussen beide een incongruentie, die de filosofen
tot vandaag is blijven boeien. Wat betekent deze kennis, indien zij
geen spiegel, geen beschrijving is van de werkelijkheid? Wat betekent
het, als we zeggen, dat iets, een bewering, bv waar of onwaar is, ter-
wijl het werkelijke gewoon bestaat? Waarmee zijn we eigenlijk bezig in
de wetenschap?
In het antwoord op deze vragen zal rekenschap gegeven moeten worden van
iets dat we nergens in de werkelijkheid aantreffen en dat in weten-
schappelijke kennis bedoeld is. Vele antwoorden zijn op deze vraag ge-
geven en het zal duidelijk zijn, dat zij zonder bewijs zijn en slechts
door geloof voor waar gehouden kunnen worden. Het gaat in dit geloof
om de belangrijkste vooronderstelling van alle wetenschap:
Wat is het, dat wetenschappelijke kennis duidt?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 4 juni 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 368 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van woensdag 4 juni 1980
Publicaties VU-geschiedenis | 368 Pagina's