Studiedag 'VU Tussen twee VU-ren' - pagina 81

- 72 a -

Is de doelstelling een nuttig heet hangijzer?

Het dilemma van Katoentje

De VU is altijd een bijzondere universiteit geweest, in meerdere

opzichten. Een van de meeste typerende verhalen heeft mijn vader

mij eens een keer verteld, over prof.Van Gelderen, beter bekend

als Katoentje. Bij Van Gelderen kreeg hij -het moet in het be-

gin van de twintiger jaren geweest zijn- als student de eerste

indrukken over het ontstaan en de wording van bijbel en canon.

In tegenstelling tot zijn meer konservatieve kollega's durfde

Van Gelderen zo nu en dan openlijk te spreken over het bestaan

van meerdere redaktoren van een bijbelboek: een tweede Jesaja,

meer dan een schrijver van het boek Job. "Hier zal een tweede

redaktor de tekst hebben aangevuld", zei hij dan fijntjes als

uit tekstonderzoek bleek dat het oorspronkelijke verhaal in later

jaren totaal was overhoop gehaald. Voor de gereformeerden van

toen was het idee alleen al bijna godslasterlijk. Men hing daar

algemeen de traditionele inspiratietheorie aan, waarin zulke

historisch-kritische onderzoekingen taboe waren. Van Gelderen

moet het daarmee ontzettend moeilijk gehad hebben. Aan de ene

kant zag hij het als zijn wetenschappelijke verantwoordelijkheid

door te denken over dit soort zaken, aan de andere kant voelde

hij een grote loyaliteit tegenover de VU en de ideeën die daar-

aan ten grondslag lagen.

Uiteindelijk kulmineerde dat innerlijke konflikt zich in een

eigenlijk zeer dramatische situatie: tijdens een kollege kwam

Van Gelderen al filosoferend en redenerend op een gegeven moment

zo klem te zitten tussen wat hij als wetenschapper ontdekt had

en wat hij als VU-hoogleraar meende te moeten doceren dat hij

opeens zijn referaat afbrak, stilviel, langzaam van de katheder

afstapte, ernaast ging staan en zei: "Mijne heren, ik spreek nu

als gewoon gemeentelid. Ik geloof in de Heilige Schrift als het

onfeilbare en betrouwbare Woord van God". Einde kollege. De

gespletenheid van de VU in optima-forma.

Van Gelderen's dilemma hebben in later jaren talloze andere

VU-docenten en studenten ieder op zijn eigen manier ervaren: hun

ervaring, onderzoek, rondkijken in de wereld leverde konklusies

op die op gespannen voet stonden met doelstellingen en grondslag

van de VU.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen