De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 24

en geneeskundige wetenschappen, te beginnen met een theoretische

leerstoel, 'die gerekend kan worden èn tot de natuurkundige èn tot

de geneeskundige faculteit te behooren'.

De Amsterdamse arts Rijk Kramer bestreed de motie-Van Dale

met scherpe ironie. Voor één faculteit was een genie nodig, voor

een dubbele faculteit moest een 'Uebergenie' gezocht. Een leerstoel

zonder laboratorium en zonder ziekenhuis was een bescheidenheid

in hjnrechte tegenspraak met de 'ware bescheidenheid', die geen

vroeggeboorte opwekte.

Bonman wachtte af en ging eerst dieper in op wat hij als zijn

beginselen had aangegeven. Hij wees op de opkomst van de neo-

kantiaanse filosofie en van een nieuwe richting 'het phaenomenahs-

mus genaamd'. Bonman was goed op de hoogte, stemde in met de

beginselen van de VU en was ook een goed leerling daarvan. Hij

zei: 'Bij de theorie der kennis behooren we niet lang stil te staan,

omdat we in de werken van Kuyper, Bavinck en Woltjer dienaan-

gaande het standpunt der geloovigen uiteengezet vinden, dat zeker

de concurrentie met de andere stelsels kan doorstaan. Hierbij wordt

rekening gehouden met het geloof aan den éénen Logos, die beide

subject en object schiep'.

Het ging om de verhouding tussen ziel en Hchaam. De

materialistische verklaring van de ziel uit de materie alleen kon

velen niet langer bevredigen. Men sprak Hever over twee groepen

van verschijnselen, die evenwijdig aan elkaar verliepen. 'Vele

stemmen gaan echter op tegen het parallelüsme en nemen - al

moet erkend worden dat we voor iets onbegrijpehjks staan - een

wisselwerking van de ziel en het Hchaam aan, waarmede we ons

geheel kunnen vereenigen'.

Bonman zei dit in een rede voor een provinciale VU-dag in

Den Haag op 5 februari 1902. Aan het eind wees hij erop dat

verder wetenschappelijk onderzoek, met de beste technische

hulpmiddelen, nodig was.

Eind 1902 mengde Bonman zich in de discussie Van Dale-Rijk

Ejramer door de eerste bij te vallen in zijn voorstel met één

leerstoel aan de VU te beginnen. Maar hij was het met de tweede

eens dat tenminste een ziekenhuis en een laboratorium noodzakelijk

waren voor het doen van wetenschappelijk onderzoek.

Vervolgens werd de motie-Van Dale op 12 mei 1903

aangenomen. Een commissie werd samengesteld om met de VU in

20

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen