De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 299

Op 6 april deelde Van Dam via de radio mee dat alle studenten op

hun collegekaart een stempel nodig hadden met de handtekening

van de rector als bewijs van hun ondertekening van de

loyahteitsverklaring. Seyss-Inquart beloofde dat zij die tekenden, tot

na hun studie niet naar Duitsland behoefden. De anderen wel.

De wettige regering in Londen liet via Radio Oranje weten dat

de rectores alle medewerking aan deze maatregelen moesten

weigeren. Maar alleen de rector van Nijmegen, gesterkt door

aartsbisschop De Jong, weigerde elke medewerking aan deze

maatregel. Prof. Nauta zond wel aan de studenten de formulieren

toe, maar hij deelde hen tevens de sluiting van de VU op 12 april

mee. Hij nam ook geen getekende loyaliteitsverklaringen aan. Die

moesten de studenten zelf maar naar Van Dam opzenden. Hij ging

toen van het democratische principe uit dat de studenten zelf de

verantwoordehjkheid voor hun daden moesten dragen.

Reeds op 7 april werd deze toezending door Directeuren en

Curatoren besproken. Er werd lang vergaderd, maar uiteraard zeer

weinig genotuleerd. Vanaf de sluiting werden de notulen kort

gehouden.

De VU vergat het verbergen van de studentenadministratie, een

voorzorgsmaatregel die de universiteit te Nijmegen wel nam. Op 24

april werd het bureau van de VU aan de Keizersgracht onder

bewaking van de pohtie geplaatst en op 4 mei nam de Sicherheits-

polizei de gehele administratie in beslag.

De Joden werden gedeporteerd. Om de loyaUteit van de

studenten werd gestreden. Grote onrust bracht de proclamatie dat

alle Nederlandse militairen opnieuw in krijgsgevangenschap naar

Duitsland moesten. Dat vooral leidde eind april en begin mei 1943

tot wüde stakingen in heel het land. De bekende aanslag op het

bevolkingsregister van Amsterdam vond toen ook plaats. Het

Nederlandse volk kwam in verzet. De gelijkschakelingspolitiek van

Seyss_Inquart had gefaald. Hij was in Duitsland voor overleg toen

J.B.A. Rauter, Höherer S.S.- und Polizeiführer, het standrecht

instelde om de stakingen te breken. Zonder proces werden stakers

doodgeschoten zoals in het dorp Marum, ten westen van Groningen.

Daar werd een weg door omgezaagde bomen versperd tijdens de

staking van de melkfabriek. Zestien mannen en jongens uit de

omliggende boerenwoningen werden daar op 3 mei 1943 gedood.

Het platteland ontwaakte ten gevolge van deze terreurperiode, op

tijd om de vele onderduikers op te vangen.

293

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen