Dr. Abraham Kuyper en de Vrije Universiteit - pagina 148

Dr. H.P. Berlage werd 'bewaakt' door de heren A. Kuyper en F.L.

Rutgers, ds. K.F. Ternooy Apel door D.P.D. Fabius en A. Kleeman en

dr. E. Laurillard door W. Hovy en M. Eichelberg.

Deze assisterende en wakkere ouderlingen maakten bezwaar tegen het

voorgenomen aannemen van de catechisanten van deze moderne predi-

kanten tot belijdende leden der kerk. Kuyper had het jaar uitstel van

Houtzagers nodig om het conflict over deze leerlingen van de moderne

predikanten zo te leiden dat de synode verantwoordelijk werd voor de

kerkscheuring.

Op kerkscheuring werd aangestuurd, hetgeen blijkt als men de hande-

Hngen in de kerkeraad in verband brengt met het journalistieke com-

mentaar in De Heraut. Drie doelstellingen vroegen daarbij alle aan-

dacht.

Ten eerste moest het beheer over de kerkgebouwen in gereformeerde

handen komen.

Vervolgens was het gewenst dat zo mogelijk geheel het orthodoxe

kerkdeel mee ging doen.

In de derde plaats moest de VU formeel buiten het dreigende conflict

blijven.

Tenminste drie mannen gingen zich met de kwestie van kandidaat

Houtzagers bemoeien: Kuyper, die nog een jaar uitstel nodig had, Hou-

demaker, die heel de kerk mee wilde krijgen, en ook dr. mr. W. van den

Bergh, die meteen tot de reformatie der plaatselijke kerken wilde over-

gaan. Van hen was het Kuyper die zich ook mengde in het optreden van

de beide anderen mannen.

Van den Bergh, leerling van Groen en vriend van Fabius, was de nieu-

we predikant van Voorthuizen. Hij had Kuyper op de hoogte gesteld

van de situatie in het naburige Kootwijk. Begin oktober 1884 had ds.

G. Vlug te Nijkerk daar gepreekt. De gemeente van Kootwijk was reeds

zestien lange jaren vacant. Ds. Vlug had toen op zijn zwager gewezen,

de eerste leerling van de VU. Hij was met een zuster van Houtzagers ge-

trouwd. Om deze kandidaat met een gunstig gevolg te beroepen, on-

danks de synodale belemmeringen, moest men maar advies vragen aan

de predikant van het nabij-gelegen Voorthuizen, Van den Bergh.

Toen men dat had gedaan, stelde Van den Bergh Kuyper op de hoog-

te.

Hoewel Houtzagers volgens de regels van de synode, op instigatie van

de senaat en de gemeenteraad van Amsterdam, aan het proponentsexa-

men niet mocht deelnemen, besloot de kerkeraad van Kootwijk toch

hem een preekverzoek te doen. Hij preekte op 16 november 1884 en

nogmaals op 25 januari 1885, waarop hem op 25 maart een toezegging

van beroep werd gedaan. Als hij dit beroep wilde aanvaarden zou hij.

144

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen