De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 337

zonde' werd bedreven 'die der Kerk schadelijk, of ook bij de

Overheid strafwaardig is.' In deze twee artikelen is van openbare

zonde en openbare scheurmaking sprake, maar de synode noemde

slechts scheurmaking. De Toelichting op het synode-besluit tot

schorsing van Prof. Dr K. Schilder, die pas in mei verscheen,

herstelde dit punt. Daarin stond: 'De Synode heeft ... welbewust de

grove zonde van openbare scheurmaking of van scheuring en

openbare verachting der kerkelijke orde bij Prof. Schilder willen

constateeren. ... Wat Prof. Schilder bij het verstrekken van zijn

adviezen zocht en begeert aan te richten, moet ... op het standpunt

der Synode worden aangemerkt als "tweedracht, sekten en muiterij

in kerken".'

Wat begeerde Schilder? Tweedracht te stichten, zoals de synode

oordeelde? Of ging het hem om mondige, meelevende kerkleden,

en om vrijheid en ruimte binnen de bestaande belijdenis voor

nieuwe beschouwingen zoals van Vollenhoven en Dooyeweerd en

van zichzelf? Hij was met zijn eerste open brief aan H.H. Kuyper

over de grens van het burgerlijke fatsoen in die dagen gegaan, en

hij rebelleerde tegen de synode, die de behjdenis uitbreidde zonder

de kerken er bij te betrekken en die leerlingen van Schilder uit het

ambt weerde. Maar hij had ridderhjk de VU-hoogleraren

Vollenhoven en Dooyeweerd verdedigd tegen de aanvallen van de

Theologische Faculteit van de VU. Hij had alles, wat in zijn

vermogen was, gedaan om de synode te weerhouden van bindende

leeruitspraken en autoritair-paternalistisch kerkrechtelijk optreden.

Als eerste reactie op de schorsing schreef Vollenhoven aan

Schilder op 28 maart. Hij voelde zich 'min of meer als bij het begin

van den oorlog: verdoofd door den slag en daarbij de sensatie van

iets buitengewoons, dat langen, langen tijd z'n invloed zal doen

gevoelen.'

Velen waren het niet eens met het oordeel van de synode. Op

31 maart kwamen op uitnodiging van de predikanten S.J. Popma,

E.Th. van den Bom en B. Holwerda 22 bezwaarden uit het hele

land onder leiding van Vollenhoven te Amersfoort bijeen. In die

vergadering werd eerst de situatie besproken, waarbij Vollenhoven

in een rede de eenheid en anderen de vrijheid en de waarheid

centraal stelden. Vooral de schorsing van Schilder als emeritus-

predikant van Rotterdam-Delfshaven zonder enig overleg met die

kerk zat Vollenhoven hoog. Hij vroeg sarcastisch 'of de synode op

haar standpunt dan ook niet het beroepingswerk aan zich moet

331

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen