De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 300

Voor de vele onderduikers waren adressen en bonkaarten nodig.

De saboterende ambtenaar ontstond, die in verzet kwam tegen zijn

eigen werk. Het passieve verzet (het onderduiken) en het actieve

verzet (de illegale pers, het onderdak verlenen, overvallen op

distributiekantoren en bevolkingsregisters) namen enorm toe.

In totaal tekenden ongeveer 2.000 van de 14.600 studenten de

loyahteitsverklaring. Van de VU tekenden 36 studenten, waarvan 19

tot de oorspronkelijke VU-studenten behoorden.

Tijdens de periode van het standrecht werd op 4 mei, de dag

waarop de administratie van de VU werd meegenomen, verordend

dat de studenten die geen loyaliteitsverklaring hadden getekend,

zich op 6 mei moesten melden voor uitzending naar Duitsland. Hun

adressen waren bekend en hun vaders werden mee verantwoordelijk

gesteld. Toen hebben zich 3.200 studenten gemeld. Van de VU

gaven zich toen in totaal 53 studenten op, waarvan 50 in Duitsland

werden tewerkgesteld. Bij dit getal merkte dr. L. de Jong op: 'Een

en ander onderstreept hoe strijdbaar de stemming aan de VU was.'

Met een verslag over het bewogen jaar van de razzia's en de

loyaliteitsverklaring, droeg prof. Nauta in een besloten senaats-

vergadering op 22 september 1943 het rectoraat over aan prof. J.

Oranje. Men mocht met niet meer dan twintig mensen in

vergadering bijeenkomen: dat waren ditmaal drie directeuren, drie

curatoren en veertien hoogleraren. Prof. Berkouwer werd secretaris

van de Senaat. De VU was gesloten, maar het werk ging in privé-

kring door, voorzover de ondergedoken studenten hun hoogleraren

konden bereiken, of omgekeerd de hoogleraren of hun assistenten

de ondergedoken studenten konden opzoeken.

De vrijgezel prof. dr. J. Coops had in 1941 al in het

Scheikundig Laboratorium geholpen om de 'J' uit Joodse

persoonsbewijzen te verwijderen. Door zijn vele spreekbeurten voor

de VU was hij in het bezit van allerlei adressen waar studenten

konden onderduiken. Hij verzorgde voedselpakketten voor gevangen

studenten. Maar bij een poging om naar Engeland te komen, werd

hij in november 1943 op de grens van België en Frankrijk

gevangengenomen en via de gevangenis te Scheveningen en het

kamp te Vught naar een Duitse gevangenis overgebracht. Daaruit

werd hij, broodmager, in 1945 bevrijd.

Omdat van de 1208 VU-studenten 36 de loyaliteitsverklaring

tekenden en 50 naar Duitsland werden gezonden, en er 169 dames-

294

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen