De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 312

Ridderbos zou hem later verwijten dat hij eerst wel met de inhoud

van die uitspraken instemde en er later tegenin ging, maar deze

wist niet af van Schilders diepergaande dogmatische studie in 1941.

VoUenhoven analyseerde de situatie in een brief van 12 juli aan

Schilder en Scholtens. Hij zag een minderheid, die geen uitspraken

wilde en een meerderheid bestaande uit drie groepen. Hepp stond

geïsoleerd daarbuiten. De eerste groep onder leiding van H.H.

Kuyper en Van Es wilde leeruitspraken. Die uitspraken zouden dan

ter rechtvaardiging dienen van het aan de orde stellen van de

leergeschiUen in 1936. Dat was de 'pax hahaïca'. Zij waren tot die

vrede-met-leeruitspraken bereid, omdat een veroordeling er niet

meer inzat en een volgende synode wellicht nog minder geneigd zou

zijn tot afkeuring van de nieuwe richtingen. Dan was er een groep

die vond dat na al die jaren studie eens eindelijk iets tot stand

moest komen. En de derde groep, onder leiding van Berkouwer,

wenste de eenheid op de voorgrond te stellen door middel van een

uitspraak.

VoUenhoven stelde eerst aan Schilder voor twee nota's te

schrijven om die op diplomatieke wijze te gebruiken. Scholtens zag

de zaak het somberste in: de conclusies van commissie I waren

bemiddelingsuitspraken, waar men zonder pubheke behandehng

belijdenisuitspraken van wilde maken. Pubheke materiële behande-

ling wilde hij en ook Schilder, maar dan in vrijheid en niet tijdens

de oorlog.

VoUenhoven concludeerde, nadat hij deze reacties had

ontvangen, tot uitstel van de nota van Schüder. Er was grote kans

door de veelvuldige afwezigheid van J. Ridderbos en de

gevangeimeming van prof. K Dijk, dat het moderamen de synode

niet bijeen zou roepen, ook al zouden H.H. Kuyper, Hepp, Gros-

heide en Aalders daarop blijven aandringen. En de volgende synode

zou al in 1942 bijeenkomen.

Eind 1941 stond Hitler voor Moskou, Japan viel toen Pearl Harbor

aan en ook Amerika was de oorlog begonnen. Toen kwam de

synode van 9 tot 18 december 1941 weer te Sneek bijeen. Het ging

weer over de 'Deputaten voor de Correspondentie met de Hooge

Overheid'. J. Donner, A.A.L. Rutgers en De Wüde zaten gevangen.

Baron van Heemstra, de slappe Commissaris der Koningin in

Gelderland, H.H. Kuyper en J. Ridderbos vroegen om ontheffing

als deputaat. In overleg met de synode wüde het moderamen

306

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen