De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 165

9. Wijsgerige pubiikaties

In 1928 gaf Dooyeweerd een korte samenvatting van zijn 'leer der

Wetsidee.' Daarbij kondigde hij een systematisch werk aan over de

grondslagen der rechtsfilosofie. In 1930 hoopte hij dat sdjn

'Philosophie der Wetsidee' spoedig in druk zou verschijnen. In 1931

schreef hij: 'Voor het eerst publiceer ik thans meer systematisch de

grondlijnen der kennisleer en kosmologie, die ik in mijn nog te

verschijnen boek: De Wijsbegeerte der Wetsidee uitvoerig heb

uitgewerkt.' Tevens verwees hij naar dat boek voor zijn

'kennistheoretische en kosmologische theorie', het boek waarin hij

ook zijn historiebeschouwing breder zou uitwerken en adstrueren.

Het hoofdstuk over 'Het kosmologisch tijdsprobleem' zou bijna de

helft van dat boek beslaan.

In 1932 kwam het manuscript van De Wijsbegeerte der Wetsidee

voor de eerste keer gereed, maar meteen daarna werd het omge-

werkt. Het zou vooral over het tijdsprobleem gaan. Het werk zou in

drie boeken verschijnen, boek I met drie delen in één band, boek

n met twee delen en boek rH opnieuw met drie delen in één band.

Maar bij de verschijning ervan in 1935, noemde Dooyeweerd het

eigenlijke probleem niet het tijdsprobleem maar 'de plaats van den

mensch in den kosmos.' Hij kondigde in boek UI een vierde boek

aan, waarin het tijdsprobleem behandeld zou worden. Over dat

vierde boek, dat nooit verscheen, kon hij toen nog niets meedelen.

Wel vertelde hij dat het manuscript van boek Hl zozeer was uitge-

dijd, dat hij 'een uitvoerige critisch-historische uiteenzetting over de

ontwikkeling van het individuaUteitsprobleem' en een bredere

behandeling van het thema 'De plaats van den mensch in den

kosmos' moest laten vervallen.

Ik moet wel concluderen, dat Dooyeweerd al schrijvend zijn

gedachten verder ontwikkelde. Hij behandelde zijn onderwerpen, in

tegensteUing tot VoUenhoven, zeer breed. Door voortdurende

herhahng en variatie trachtte hij zijn ideeën over te dragen. Hij

wilde ook de denkbeweging bewaren en zich niet vastleggen op een

afgesloten stelsel.

Vanaf 1928 diende zich bij Dooyeweerd het tijdsprobleem aan.

In dat jaar waarschuwde hij om de wetsorde niet als tijdsorde op te

vatten. 'De kosmische eenheid der tijdsorden bouwt zich op uit de

onderscheiden gekwalificeerde tijdsorden, doch is niet zelve een

159

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen