De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 163

1936 gehouden in het Laboratorium voor Natuurkunde en

Scheikunde van de VU.

Op dit congres sprak de voorzitter dr. J.F. Reitsma over Na 40

jaar, prof. dr. G.J. Sizoo over Moderne alchemie, dr. J.H. Diemer

over De nieuwe holistische biologie, dr. R. Hooykaas over De invloed

der biologie op de anorganische natuurwetenschappen, en dr. W.J.A.

Schouten over De afmetingen en de ouderdom van het heelal.

Dr. Diemer introduceerde in zijn rede met overtuiging de

wijsbegeerte der wetsidee van Dooyeweerd en paste deze toe op

zijn natuurbeschouwing. Schouten het in een enkele zin bhjken

hoezeer Hepp niet met zijn tijd mee durfde gaan: 'Wij kunnen wel

begrijpen, dat Prof. Hepp, toen hij kennis kreeg van de uitkomsten

der astronomie en inzag, dat zij niet pasten in het systeem, dat hij

zich had gedacht, in arren moede uitriep, dat het Calvinisme

ontkent, dat de groote afstanden der sterrenkunde reëel zijn.'

Maar dit congres werd niet door theologische gasten bezocht.

Die hadden in 1936 hun eigen zorgen. Het was een geheel interne

aangelegenheid van een vereniging, die na 40 jaar 210 leden telde.

De periode van het pubüeke protest tegen de theologen was ten

tijde van de Synode van Assen in feite voorbij. De pretentie van de

dogmaticus Hepp, dat hij als dogmaticus het theologisch gezagheb-

bende woord inzake de natuurfilosofie had te spreken, werd door

de natuur- en geneeskundigen niet erkend. Rond 1936 waren de

werelden van de gereformeerde theologen en christeUjke natuurfi-

losofen grotendeels gescheiden. Maar de wis- en natuurkundige

faculteit van de VU kreeg steeds meer gezag. Uit haar midden trad

Sizoo in 1937 als rector magnificus op. In een tijd waarin Hepp

dreigende deformatie signaleerde, kon de theologische faculteit van

deze rector in ieder geval geen harteUjke steun verwachten, ten

hoogste collegiaUteit, gepaard met een zekere kritische distantie.

Toen G.J. Sizoo in 1937 rector werd, sprak hij op 20 oktober

over Het positivisme van Ernst Mach en de ontwikkeling der moderne

physica. Daarin maakte hij aan het einde een wijsgerige opmerking,

die we kunnen opvatten als een standpuntsbepaling tegenover de

gesignaleerde hypothesen-scholastiek van Hepp. Het ging nu niet

over de 500 miljard sterrenstelsels en een ouderdom der schepping

van 2 miljard jaren, waarover Schouten sprak, maar over de atomen

als de kleinste elementen. Sizoo zei: 'Wij zijn van meening, dat de

aanvaarding van de reaüteit der elementaire eenheden zeer wel

157

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen