De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 315

argument, zou dat m.i. alles veranderen. Ec geloof, dat hij zich

gebonden heeft. Je weet, geloof ik, dat hij destijds op de commissie

zei: ik zou zoo denken: de volgende synode. Toen evenwel in de

synode zelf Berkouwer kwam met de gedachte: zoo spoedig

mogelijk, heeft hij daaraan meegeholpen, evenals Dijk, die eerst tot

mij gezegd had: het zou een schandaal zijn, als ze het deden terwijl

je niet kunt schrijven. Ik vind al die dingen vreemd en voel me niet

thuis bij zulk gedraai zonder nadere opheldering.'

Aan ds. J.H. Rietberg, redacteur van De Wachter, dr. R. Schip-

pers, redacteur van Pro Ecclesia en Vollenhoven schreef Schilder op

1 januari 1942 een brief, waarin hij hun vroeg over zijn bezwaren

tegen de behandeling der meningsgeschillen in oorlogstijd te willen

publiceren. Omdat in openbare zittingen de beschuldigingen waren

geuit, was openbare behandehng een zaak van recht. Ook kon men

met de behandehng niet doorgaan als één der beschuldigden geen

vrijheid genoot zich pubhek te verdedigen. Tevens stelde hij dat,

indien het de bedoeling was de volgende synode niet in 1942 maar

in 1943 samen te roepen, de afgevaardigden van 1939 geen recht

hadden om zelf hun mandaat willekeurig te verlengen.

Uit de briefconcepten en aantekeningen voor vergaderingen in

zijn archief maak ik op, dat Vollenhoven vanaf die brief van

Schilder de leiding van de oppositie op zich nam om al te

roekeloos optreden te voorkomen. Hij was als niet-theoloog minder

kwetsbaar en hij vreesde impulsieve en onberaden stappen van

Schilder. Hij vroeg volgens de aantekenbrie^es in het archief-

VoUenhoven, detail-informatie. Hij analyseerde nauwkeurig en

kwam telkens met overwogen voorstellen. Schilder moest volgens

Vollenhoven zijn schrijfverbod niet gebruiken om een hem gunstige

besHssing af te dwingen. Hij was tenslotte slechts adviseur van de

synode. Hij was bevoegd om zijn advies te weigeren, maar de

synode had het recht om zonder dat advies door te gaan.

Vollenhoven vond dat Schilder wel recht had om verdere medewer-

king te weigeren, maar dat het niet verstandig was om niet mee te

doen. Vollenhoven wilde invloed behouden, terwijl Schilder vrij

wilde zijn om eventuele besluiten later te bestrijden.

Het ging om de kerken, die deze synode vermoedelijk meer dan

beu waren, oordeelde Vollenhoven. Tegen een besluit tot

zelfcontinuering moesten de kerken zich uit alle macht verzetten, en

de particuhere synodes moesten alvast nieuwe afgevaardigden

kiezen. 'Typen als Van Es hebben dan tenminste geen kans meer.'

309

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen