Dr. Abraham Kuyper en de Vrije Universiteit - pagina 37

keld was om, zoals zijn moeder gedaan had, ze zelf te onderwijzen? Die

zorgen veroorzaakten zijn ergste hoofdpijnen.

Telkens als hij zijn doel ondanks enorme krachtsinspanning niet kon

bereiken, werd Kuyper ziek. Hij trok zich dan terug om zich te bezinnen

op een nieuwe strategie. Ditmaal was zijn verwijt bijzonder schril. Op

de dag van zijn instorting schreef hij zijn verloofde:

'Verwijten zal ik 't je nooit, zoo de toekomst je in 't ongelijk stel-

le, maar geen verwijt uit mijn oog zou je behoeven, elk paar oog-

jes, dat huppelde om je schoot, of rustte aan je borst zou genoeg

kwelling voor je zijn. Ik zwijg ervan.'

Na zijn ziekte zou hij er weer op terugkomen dat zij zich moest ontwik-

kelen.

Men was gedurende zijn ziekte aardig voor Bram. Drie en een halve

maand mocht hij bij zijn verloofde in Rotterdam doorbrengen. De arts

vond afleiding nodig: een andere omgeving of een reis. De arts noemde

Londen, maar het werd een Rijnreis van zeven weken met Jo. Mainz,

Frankfurt, Heidelberg, Wiesbaden, Homberg, Baden en Straatsburg

werden bezocht.

Ook tijdens zijn ziekte bleef Bram aan zijn toekomst denken en zocht

hij naar werken van Laski.

Na de reis trad verbetering op, zodat Bram voort kon gaan met zijn

oude programma. Hij was alleen voorzichtiger geworden, nam meer

rust, en leefde voortaan regelmatiger. Maar toen hij drie jaar verloofd

was, ondernam hij opnieuw een aanval op het gebrek aan ontwikkeling

van Jo. Zij was intussen ook ouder geworden en ernstiger. Gevat ge-

bruikte ze Multatuli om hem te antwoorden en tevreden te stellen:

'Weet je wel Bram wat Max Havelaar schreef aan zijn Tine? Dat

de kleinste zaadjes die hij plante (sic) in 't hart van zijne vrouw,

dat hij die naderhand vond opgeschoten tot zijn groote verbazing

als groote vruchtdragende boomen.'

Ze hoopte dat hij dat ook eens van haar zou zeggen.

Een jaar later gebruikte ze hetzelfde citaat nog eens. De spanningen

liepen soms hoog op, maar ze wilden elkaar niet missen en zij schikte

zich naar zijn wil en probeerde belangstelling te tonen voor zijn idealen.

Tijdens de ziekte van Bram werd de beurs van het ministerie verlengd

tot 31 maart 1862. Binnen die termijn probeerde hij zijn kandidaats- en

doctoraal-examen te doen. Maar zo heel vlug ging dat niet, omdat hij

33

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen