Dr. Abraham Kuyper en de Vrije Universiteit - pagina 150

zet; breuke van het geordend verband voorbedachtelijk; breuke met de

wetenschappelijke machthebbers uit beginsel.'

Via het enthousiasme voor de VU bracht Kuyper zijn hoorders de idee

van kerkbreuk naderbij. Het was volkomen waar: 'dat het optreden van

onze Vrije Universiteit, op elk en dus ook op kerkelijk gebied, de val-

sche vermenging in gevaar brengt.'

Kuyper wees er op dat hij tijd nodig had.

'Diepgaande bewegingen zijn altoos langzaam voorbereid. En eer

men tot het uiterste komt, al wat zonder dat uiterste doenlijk is, be-

proefd te hebben, is nimmer door den hervormer versmaad.' Maar als

alles beproefd was, 'dan zeg ik, dat saamblijven zonde zou wezen en

breuke eisch is van Gods recht.'

De Vrije Universiteit had als school de beginselen uit te dragen, die

tot reformatie van de kerk moesten leiden.

'Niet alsof ze rechtstreeks op den Staat, of onmiddellijk op de kerken

zou pogen in te werken. Dit is haar roeping niet. Daar heeft ze af te blij-

ven', zei Kuyper.

In dezelfde rede gaf hij ook aan dat de breuk, die nu spoedig moest

komen, zeer pijnlijk zou zijn.

'Die ge heden bestrijden moet, stonden gisteren nog naast u in

band van familiegemeenschap. De strijd gaat midden door een

geslacht; deelt een lief vereend gezin onherroepelijk in tweeen; en

dat kennen van elkaar en vroeger bij elkaar gehoord hebben, leent

dan aan den strijd, dien ge te voeren hebt, zulk een tragisch, zulk

een pijnlijk, zulk een vaak kwetsend karakter.'

Gunning was degene die nu zeer duidelijk reageerde. Het was nu wel ge-

heel duidelijk, evenmin als ijzer en leem pasten ook de VU en de Her-

vormde kerk bij elkaar.

'Mijne overtuiging is deze: toelating van de kweekelingen der

Vrije Universiteit tot de bediening des Woords in onze hervormde

kerk mag men aan de zijde der 'Gereformeerden' niet vragen; en

wij, die in eenige roeping in en voor die kerk hebben te handelen,

mogen die toelating niet geven.'

Kerken die toch een leerling van de VU wilden aanstellen, zouden zich

dan moeten 'losscheuren'. Gunning wilde de scheiding 'volledig aan-

vaarden', 'met erkenning van het gemeenschappelijke onzer schuld'. De

scheiding was, ook volgens hem, 'onbedoeld maar noodzakelijk'.

Midden augustus kwam de kerkeraad van Kootwijk naar Amsterdam

146

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen