Dr. Abraham Kuyper en de Vrije Universiteit - pagina 133
De strenge belijndheid van Rutgers en zijn strakke logica vormden een
noodzakelijk tegenwicht tegen Kuypers emotionaliteit, terwijl de deftige
Rutgers zelf de gedurfde dadendrang van Kuyper nodig had. Rutgers
was strakker en steiler. Hij kon uitnemend reglementen ontwerpen,
historische details nazoeken, het kerkrecht, de kerkorganisatie en de
kerkorde overzien en interpreteren. Hij was een groot Calvijn-kenner.
Ook kon hij bezield en helder spreken, maar hem ontbrak de gedreven-
heid en het zelfvertrouwen om zijn grote kennis in boeken vorm te ge-
ven. Hij publiceerde voornamelijk in het notenapparaat van zijn oraties
en schreef ook wel een boek samen met zijn vriend Lohman. De bunde-
ling van zijn vele voortreffelijke kerkelijke adviezen in twee delen vond
pas na zijn dood plaats. En strakker dan Kuyper zelf heeft Rutgers de
Vrije Universiteit gebonden aan de gereformeerde, calvinistische koers.
Ook Hoedemaker was door Kuyper bij de VU betrokken. Ondanks
verschil van inzicht werkte hij van harte mee. Hij was een felle tegen-
stander van de synode, maar hij wilde geen plaatselijke afscheiding,
waarop Rutgers en Kuyper afstevenden. Hij zocht de reformatie van de
gehele Hervormde Kerk als zodanig en hij meende dat zoiets mee door
de VU te bereiken was.
In de zomer van 1882 ontstond er ruzie over de kinderjuffrouw Jansje
Vogel, die Kuyper in verband met de zwangerschap van zijn vrouw wil-
de behouden. Maar het meisje had, in overleg met haar moeder, bij me-
vrouw Hoedemaker gesolliciteerd en daarom schreven de heren profes-
soren elkaar gewichtige nota's met feiten en constateringen. Het volgen-
de jaar verhuisde Hoedemaker naar Breukelen en Kuyper klaagde bij
Lohman:
'Van Hoedemaker hoorde ik dat hij naar Breukelen wil. Een m.i.
verderfelijk systeem. Zoo spat onze kring uiteen, vervalt het doel
waarmee hooge tractementen zijn toegekend, gaat de omgang te-
loor, en verliezen we het universitaire karakter. Aan hem is nu
niets te doen; maar het zal noodig zijn dat heeren directeuren een
bepaling maken. Vooral nu hij rector is, gaat het zeer slecht.'
Dr. Ph.S. van Ronkel zou ook hoogleraar worden. Als leerling van Da
Costa werd hij door mevrouw Groen en de Réveilkringen zeer gewaar-
deerd. Maar hij trok zich om gezondheidsredenen terug. In feite kon hij
de leiding van Kuyper niet verdragen. Hij moest Amsterdam verlaten,
toen hij in de kerkeraad voorstellen deed om het door Kuyper over-
heerste kiescollege af te schaffen.
De drie hoogleraren Kuyper, Rutgers en Hoedemaker vormden samen
de theologische faculteit, waarmee de VU startte. De duitse dr. F.W.J.
129
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1987
Publicaties VU-geschiedenis | 374 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1987
Publicaties VU-geschiedenis | 374 Pagina's