Dr. Abraham Kuyper en de Vrije Universiteit - pagina 171

gedeeld: acht uur slapen, zes uur werken en tien uur ontspanning. Na

een examen moest de student volgens Kuypers voorschrift drie of vier

weken absolute rust nemen. 'Sommigen moeten zoo nu en dan eens een

roman lezen. Zij, die weinig verbeeldingskracht hebben, moeten die wat

opwekken. Dit kan het best door in een fantasiewereld in te gaan. Wie

echter een sterk verbeeldingsleven heeft moet maar eens de Kritik der

reinen Vernunft van Kant lezen.'

Niet alleen handboeken beval Kuyper aan, vooral ook oorspronkelij-

ke werken:

'Het is dringend noodzakelijk (op beperkte wijze) met de theologi-

sche litteratuur persoonlijk kennis te maken. Een Handboek geeft

niet genoeg. Liefst zich beperken tot één pater, één scholastiek,

één reformator, één Gereformeerd theoloog. Als pater liefst Au-

gustinus. Op hem is de Gereformeerde lijn verder getrokken. Men

moet in hem thuis komen, men vatte zijn terminologie, klan-

kenstrijd, dan komt er klare historische helderheid. Van de patres

apostolici vóór Augustinus is weinig lectuur. Een volledig exem-

plaar van Augustinus is niet goed te krijgen. Ed. Plantijn (f. 11,-)

niet zoo heel goed, is gemakkelijk te vinden in België, bij Koch te

Antwerpen, op verkoopingen van pastoorsboeken.'

Het aantal studenten was niet groot, maar Kuypers invloed op hen was

diepgaand en duurzaam. Tegen vreemde invloeden werden ze ingeënt en

afgeschermd. De VU was er om een leidinggevend en strijdbaar kader

te vormen ten behoeve van de kleine luyden.

Als hoogleraar had Kuyper echter ook een veel bredere invloed dan

op zijn studenten alleen. Hij had het leiderschap van voorgaande gene-

raties, van Calvijn, de dordtse theologen, de oude schrijvers, Bilderdijk,

Da Costa, Groen en naar hij hoopte ook Kohlbrugge, overgenomen. De

oudere leiders, zoals Elout en Keuchenius, bleef hij in ere houden. Met

de hoogleraren van de VU hoopte hij een school te vormen. Of school-

vorming alleen onder zijn leiding mogelijk was, moest nog blijken.

Door te schrijven, leiding te geven en te organiseren volgden velen van

zijn eigen generatie hem, en wie niet volgde, werd in felle polemiek te-

rechtgewezen of bestreden. Ook op de zonen van verschillende oudere

leiders, zoals Doedes, Gunning en Heemskerk, ging van Kuyper, met

zijn duidelijk geluid, een grote bekoring uit. Hij betekende veel voor

hun geestelijk leven omdat hij een brede blik had met een theologisch,

politiek, maatschappelijk en ook een cultureel aspect.

Het weer opnemen van het nederlandse Calvinisme kwam niet voort

uit conservatisme, maar uit een geloofsovertuiging, die over de tijden

165

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen