De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 353
De Vrije Universiteit van 1905 tot 1955, een halve eeuw geestesgeschiedenis van een civitas academica.
het zal zijn eigen plaats moeten vinden in het bonte geheel van het
volksleven.'
Uit het ondergrondse blaadje Klein maar dapper, ontstaan in de
kring van het Christelijk Nationaal Vakverbond, het C.N.V., te
Amsterdam, was het Christelijk cultureel sociaal weekblad Nieuw
Nederland ontstaan. Op verzoek werd Dooyeweerd daarvan de
hoofdredacteur en J.H. Bavinck één der redacteuren. In het
nummer van 7 september 1945 schreef Bavinck over 'de zending en
de komende nieuwe status van Indonesië'. Hij baseerde zich daarbij
op de uitspraak van de regering van 7 december 1942, een jaar na
de oorlogsverklaring aan Japan. De koningin had toen aan het
bezette Indonesië beloofd de 'complete selfrehance and freedom of
conduct regarding his internal affairs'. Bavinck maakte als eerste in
gereformeerde kring opmerkzaam op het probleem van de
dekolonisatie en op de daaruit voortkomende herziening van de
gereformeerde gezagsopvattingen.
Oranje stelde in zijn rede tenslotte ook het Joodse vraagstuk
aan de orde, maar niet als zodanig. De Gereformeerden hadden
wel vele Joden geholpen, maar officieel waren de Gereformeerde
Kerken voornamelijk voor de gedoopte Joden opgekomen. En
theologisch bleef men de Joden nog als leden van het verworpen
oude verbondsvolk beschouwen. Ook Schilder deed dat. Pas jaren
later kwam er verandering in die theologische visie. Oranje ging aan
die problematiek voorbij. Het ging hem vooral om het schipperen
in oorlogstijd en daarom had men al meteen bij het tekenen van de
Jodenverklaring samen 'neen' moeten zeggen.
Dr. Gezina H.J. van der Molen was één van de weinigen die
weigerde de Jodenverklaring te tekenen. Zij had daarna vele Joodse
kleuters uit Duitse handen gered en bij pleeggezinnen onderge-
bracht. Bij haar thuis was Trouw gesticht en zij had de juridische
basis voor het verzet in een brochure vastgesteld. Zij was in 1892
geboren en dus ouder dan de pas benoemde hoogleraren Verdam
(1915), Diepenhorst (1916) en Donner (1918). Ook was haar
dissertatie van een hoog gehalte, zodat ze na de dood van dr. J.C.
Baak voor de buitengewone leerstoel volkenrecht meteen in
aanmerking zou gekomen zijn, als ze geen vrouw was geweest.
De VU zocht nameUjk nog niet onder vrouwelijke gegadigden,
zoals ook de Anti-Revolutionaire Partij nog steeds het passieve
vrouwenkiesrecht verwierp. Mevrouw Van der Molen moest dus zelf
de barrière doorbreken. Haar aanvraag om als privaatdocente op te
347
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1987
Publicaties VU-geschiedenis | 460 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1987
Publicaties VU-geschiedenis | 460 Pagina's