De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 349

De Senaat had volgens het lijstje R.H. Woltjer als rector

voorgedragen en P.A. Diepenhorst zou daarna volgen. Oranje was

het met de Senaat niet eens, omdat hij een hoogleraar wilde die

actief aan het verzet had deelgenomen. Ook bracht een enkele

student bezwaren tegen deze oudere hoogleraren naar voren. Maar

de zuivering van de studenten en docenten leidde slechts tot het

ontslag van prof. A.A. van Schelven en tijdehjke maatregelen tegen

een klein aantal studenten.

Over de gemaakte fouten in de oorlog zei Oranje onder meer:

Ook wij zijn niet ontkomen aan het algemeen bedreven kwaad, het

teekenen van de Jodenverklaring, die ons reeds spoedig na de bezetting

werd voorgelegd.

Dit was mis en uitvluchten baten hier niet.

Ongetwijfeld had er ook voor gezorgd moeten zijn, dat de Sicher-

heitspolizei geen bescheiden van studenten kon vinden, toen zij een

inval deed.

Voorts blijkt achteraf de mededeeling aan de studenten over de

loyaliteitsverklaring niet duidelijk gesteld te zijn.

Overigens moet de geschiedenis oordeelen of de Vrije Universiteit erin

geslaagd is, den juisten koers te varen. Ik hoop en vertrouw, dat zij zal

uitwijzen, dat wij den toets van de scherpste kritiek glansrijk kunnen

doorstaan.

In een oorlog als thans gevoerd werd, tegen een niets ontzienden

vijand, moet men, ieder op eigen terrein, alles op het spel durven

zetten, of men gaat ten onder, althans geestelijk Met schipperen wint

men misschien aardsche, vergankelijke goederen, maar men verliest het

goede geweten. Bovendien is het heillooze gevolg van schipperen, dat

er een onderlinge strijd ontbrandt, waarvan het einde nog niet te

voorzien is.

Het staat voor mij vast, dat toen Leiden moest sluiten, aUe

Universiteiten samen hadden moeten volgen. Laat het nageslacht dit

altijd voor oogen houden: indien ooit Nederland weer bezet gebied zou

worden: bij den eersten aanval van onrecht allen zij aan zij, zonder te

vragen wat het kost. Tegen onrecht van een overweldiger bestaat maar

één middel: nooit toegeven doch aaneensluiten.

Oranje sprak ook over de toekomst.

Te Leiden en Amsterdam wilde men meer dan voorheen een

academische gemeenschap gaan vormen. De VU pretendeerde een

academische gemeenschap op grond van haar gereformeerde

beginselen te zijn. Oranje zei: 'Wij zijn een Civitas Academica, wij

hebben een Universiteit, bezield door een "Nieuwe Gedachte".

343

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen