De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 302

Duitsland zwaar te verduren. Ze verleenden door hun werk hulp

aan de vijand, maar dat bracht hun geen voordeel. Ze kregen te

maken met voedseltekorten, overmatig werk, gebrek aan kleding en

schoeisel, veel koude, ziekte, gevaar en verwaarlozing.

Tevens bracht Oranje clandestien een bezoek aan Colijn in zijn

verbanningsoord Hmenau in Thüringen.

Een andere reis liep minder goed af.

Prof. V.H. Rutgers had het neerschieten van Seyffardt in Trouw

nog 'moord' genoemd. Maar door Gezina van der Molen en Bruins

Slot kwam hij tot het inzicht dat we met een totalitaire oorlog te

maken hadden. Om onderduiken mogelijk te maken waren voor een

paar honderdduizend onderduikers bonkaarten en valse persoonsbe-

wijzen nodig. Dat vereiste overvallen op gemeentehuizen en

distributiekantoren, waarbij gewapend verzet noodzakelijk werd en

soms ook het liquideren van verraders. Een voorman van de L.K.P.,

Johannes Post, was het die via de Trouw-redactie ook Rutgers tot

instemming met het actieve verzet heeft gebracht.

Begin 1944 kwam de Trouw-redactie en de 'illegale'

Antirevolutionaire top tot de conclusie dat contact met de regering

in Londen nodig was. Toen Rutgers bereid was om te gaan, zei

Johannes Post tegen hem: 'Professor, dat een man als u dat doet,

daar zijn we zo trots op.' Rutgers antwoordde toen: 'Dat geeft de

duivel je in; met zulke verhalen hebben ze Kuyper verpest.' Hij was

al tweemaal gevangen geweest en 66 jaar oud toen hij op woensdag

26 april 1944 in een open boot met vier anderen naar Engeland

vertrok. De volgende ochtend sloeg de motor af en na drie dagen

kwamen ze als gevangenen in Veere aan wal.

Stuurman van het bootje was de Leidse hoogleraar dr. L.G.M.

Baas Becking (1895-1963), die techniek te Delft en biologie te

Utrecht had gestudeerd, hoogleraar in Californië was geweest, en

die als pas benoemd directeur van de beroemde plantentuin te

Buitenzorg op Java op 24 april 1940 zijn afscheidscollege te Leiden

had gehouden. Zijn oudste zoon was in de strijd met Japan

omgekomen, zijn vrouw en twee andere kinderen zaten in een

Japans kamp op Java gevangen. Het was zijn tweede poging om

naar Engeland te komen. Hij werd evenals Rutgers tot twee jaar

gevangenschap veroordeeld.

Voor Rutgers naar een gevangenis in Duitsland werd gezonden,

moest in Utrecht nog een tandarts hem helpen. Rutgers mocht geen

296

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen