De Vrije Universiteit na Kuyper - pagina 355

brachten de ereleden Vollenhoven en Waterink na een feestelijke

rijtoer door Amsterdam de prins naar de Corpsvergadering waar hij

werd geïnstalleerd. In zijn rede zei prins Bemhard:

Enerzijds is de vrijheidszin één der bronnen, waaruit het Calvinisme is

ontsproten, anderzijds heeft het Calvinisme op zijn beurt de vrijheidszin

sterk aangewakkerd. Dit laatste verschijnsel heeft zich gedurende de

tweede wereldoorlog opnieuw met indrukwekkende kracht

gemanifesteerd. Het aandeel van het Calvinisme in het Nederlands

verzet is groot geweest. Het is mede aan de Calvinistische felheid te

danken, dat het verzet hier te lande zich zo krachtig heeft ontplooid.

De Civitas Academica kwam intussen nog het beste tot uitdrukking

in de jaarlijkse Civitasdagen. Deze werden in september 1947 te

Oosterbeek voor de eerste keer gehouden. De opvolger van A.A.

van Schelven, die vanwege zijn oorlogsverleden in 1946 ontslag

kreeg, prof. H. Smitskamp, zei toen dat de openbare universiteit

niet anders kon zijn dan de weerspiegeling van een beschaving

zonder gemeenschappelijke waarden en normen. De VU bezat door

haar geheel eigen karakter 'gans andere mogelijkheden'. 'Terecht

besefte men, dat van een wezenlijke universitaire gemeenschap

slechts dan sprake kan zijn, indien althans op cardinale punten

gemeenschappelijke overtuigingen bestaan, die uitgangspunt en doel

der universiteit bepalen. Waimeer die ontbreken, is de civitas-

gedachte een wensdroom.'

De 1ste Jaars-gids voor de Studenten aan de Vrije Universiteit

1947-48 zei het zo:

Het doel van de organisatie van de civitas is boven alles het bewaren

en bevorderen van de eenheid binnen de civitaskring; eenheid van

streven in het belang van de realisering van het wetenschappelijk ideaal,

dat wij krachtens onze beginselen koesteren; eenheid van activiteit naar

binnen en naar buiten; eenheid van de onderscheiden organen, die in

de ideële en in de reële civitas hun eigen plaats hebben; eenheid opdat

alle aanwezige krachten en mogeUjkheden ten volle worden uitgebuit.

De Vrije Universiteit als een geestelijke gemeenschap kende een

bewogen geschiedenis. In eerste opzet was de VU ontworpen als

een protestants-christelijke universiteit, maar na het conflict met

Gunning in 1876 had Kuyper de ethischen buitengesloten. Door de

Doleantie werd de VU in feite een kerkeUjk-gereformeerde

349

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen