Bijzondere studenten - pagina 47
40 jaar studentenbeweging aan de Vrije Universiteit
numerus clausus te onthouden. Ook wordt de SRVU in feite verboden de protestde-
monstratie in Den Haag te propageren "anders zou hij ... het klimaat voor de SRVU
aan de VU zo onmogelijk maken als in zijn vermogen lag en hij vermag heel wat",
aldus het verslag van Louman.^'^ In Pharetra lezen we hoe teleurstellend de opkomst
op de VU voor Louman is: "Van de 5000 studenten, onder wie 3000 SRVU leden
hebben er vier, ondanks alles toch op de hoogte van de protestdemonstratie en de
mogelijkheid van gratis vervoer naar Den Haag op de dag van de demonstratie 'de
grote stap' naar Den Haag gedaan. De Gaay Fortman blijft nog drie jaar rector
magnificus."^^
Of we de lage opkomst geheel aan de intimiderende woorden van De Gaay
Fortman mogen schrijven, is de vraag. Waarschijnlijk heeft de SVB grote moeite de
achterbcm voor landelijke akties te mobiliseren, iets wat misschien nog wordt
bemoeilijkt doordat de NSA-fraktie in de SRVU zich niet achter de aktie stelt. Maar
ook wanneer dit wel het geval is, zijn VU-studenten op dat moment moeUijk te
bewegen tot demonstratieve akties. Dit hebben we ook al kunnen zien bij de akties
tegen het beurzenstelsel, in september 1966. De reaktie van De Gaay Fortman
spreekt boekdelen: zijn afkeer van demonstratieve akties en zijn loyahteit tegenover
de overheid, in het bijzonder ten opzichte van de politiek geüjkgezinde minister
Diepenhorst, verwoordt hij in ajn rede bij de opening van het Akademisch Jaar.
Hierin veroordeelt hij de akties van student-zijde onomwonden. Volgens hem
"dreigt de aktie van studenten tegen de nieuwe richtlijnen, tegen welke aktie op
zich niemand bezwaar kan maken, te verworden tot agitatie. Ook van studenten
mag verwacht worden te oordelen met een rechtvaardig oordeel. Ook van studen-
ten mag gevraagd worden het beleid van de minister in zijn geheel in ogenschouw
te nemen en niet uit hoofde van bezwaren tegen een onderdeel het gehele beleid
als dom en niet verantwoord voor te stellen. Ook van studenten mag gevraagd
worden dat zij inzien dat het beleid van een minister op zulk een belangrijk punt
nooit eigen belang kan zijn, maar collegiaal beleid, kabinetsbeleid is. "^
Deze visie bUjkt nauw aan te sluiten bij een deel van de studenten: de kritiek van
het NSA op de SVB-akties refereert niet zozeer aan loyahteit met de minister, maar
meer aan het gebrek asin "een rechtvaardig oordeel" en het NSA verwijt de SVB
"het gehele beleid als dom voor te stellen".^ Daarnaast maakt het NSA natuurhjk
bezwaar tegen de demonstratieve manier waarop de SVB aktie voert.
In 1967 richt de aanval van het NSA zich dan ook in eerste instantie op het
beleid van de landehjke SVB, zoals dat onder andere in de NSR, waar in datzelfde
jaar de SVB- en NSA-fraktie herhaaldeüjk botsen, gestalte krijgt en tegen het
syndikahsme in het bijzonder. Op suggestieve wijze schetst NSA-üjsttrekker Wim
Looman het syndücalisme als "een methode van werken, die gebruikt wordt door zéér
linkse groeperingen. De kern is dat men zich ongebonden opstelt, de eigen verlan-
gens en wensen door aktie tracht te bereiken. Dit houdt ook in dat bij onder-
handelingen slechts één doel, nl. de eisen van de groep, voorop staat."^ Studenten-
belangenbehartiging komt hiermee uiteindelijk, in de visie van Looman, onvermijde-
Hjk in de verdrukking omdat dit slechts een middel is om het gestelde doel, het
vestigen van een andere sociale orde te realiseren. Een kwahjke ontwikkeling in de
ogen van Looman, die eigenüjk vindt dat de student weinig eisen aan de maatschap-
pij mag stellen. Vandaar dat volgens hem de SVB-eis van studieloon
"a-sociaal is en strijdig met elke opvatting van maatschappelijk engagement (...).
De SVB wil iedereen een beurs als loon geven. Waarom loon? Omdat de student
door zijn studie voor de maatschappij nuttig werk verricht. Dit is geen juist
argument, omdat hierbij voorbijgegaan wordt aan het feit dat de studie voor de
studenten ook grote materiële voordelen oplevert, zodat het redelijk is dat hij
45
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 mei 1989
Publicaties VU-geschiedenis | 228 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 mei 1989
Publicaties VU-geschiedenis | 228 Pagina's