Vrij van kerk, staat en... verleden - pagina 24

Het gaat niet om de antwoorden, maar om het steeds maar weer

stellen van vragen.

W. Haan

1. Het bijzondere als complex verschijnsel

Waar hebben we het eigenlijk over als we anno 1990 het "bijzondere' van de

Vrije Universiteit aan de orde stellen? We hebben het feitelijk over één pagina

A4 in het VU ontwikkelingsplan 1991-1994. Over een aantal 'formele rudi-

menten' uit het verleden, zoals de instemmingsclausule bij vaste benoemingen

en hoogleraar-aanstellingen, over de verplichting dat een bijzondere leerstoel

'niet mag indruisen tegen het bijzondere karakter van de VU'. Over een

Bezinningscentrum dat speciaal is opgericht om de bijzondere identiteit van de

VU op een eigentijdse wijze gestalte te geven. Over een verplicht programma

Wijsgerige Vorming in de curricula van de diverse faculteiten. Over een

Vereniging met een achterban die allerlei initiatieven op het terrein van het

bijzondere (financieel) ondersteunt en zelf activiteiten rond het bijzondere in

het land ontplooit.

Naast die 'feitelijke opsomming' van wat het 'bijzondere van de VU' zoal

inhoudt, hebben we ook te maken met een 'gevoelslading': een bijzondere

universiteit die door sommigen wordt verheerlijkt, door anderen verafschuwd,

en door weer anderen wordt doodgezwegen.

Al met al blijkt dat bijzondere een 'complex verschijnsel' dat voor wat betreft

de profilering van de universiteit eerder tot tweespalt en onhelderheid dan tot

duidelijkheid en 'integrerende factor' lijkt te leiden. Dat laatste lijkt ervoor te

pleiten het bijzondere van de universiteit puur als een 'functioneel gegeven' te

benaderen. En dat is mijns inziens precies hoe op het vlak van het bestuur en

de 'presentatie naar buiten' het bijzondere gestalte krijgt. Voor de financiële

positie van de VU is het handig dat we 'bijzonder' zijn, studenten zal het eerder

afschrikken. Laten we dus er dus maar niet al te moeilijk over doen. Het is al

moeilijk genoeg om in een tijd van permanente bezuiniging en herstructurering

van het hoger onderwijs je hoofd boven water te houden.

De conclusie van dit eerste paragraaQe lijkt dan ook te zijn: waarover je niet

kunt of mag praten, daarover moet je zwijgen.

2. Spanning tussen ideaal en realiteit

Aan de afsluitende conclusie van de vorige paragraaf ligt mijns inziens een

veronderstelling ten grondslag waarvan we het realiteitsgehalte ter discussie

mogen stellen: het harmoniemodel: de universiteit die harmonieus op een

22

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen