Vinden en zoeken: het bijzondere van de Vrije Universiteit - pagina 145

WETENSCHAP EN UNIVERSITEIT IN EEN CULTUURLOZE TIJD 133

de kursus tot de ontdekking was gekomen dat de AI blijkbaar niet kon

waarmaken wat hij er aanvankelijk van had verwacht. Dat was voor

hem een schokervaring. Maar als het niet mogelijk is om echt 'denken-

de computers' te maken dan zit ik hier verkeerd oordeelde de student en

hij vertrok.

Natuurlijk moet m e n oppassen aan een bepaald geval, zoals h e t

onderhavige, al te veel op te hangen. Toch zou ik de stelling willen

verdedigen dat we hier te maken hebben met een miraculeuze bekering.

Men zou kunnen zeggen dat de betrokken student door mijn onderwijs

van zijn 'geloof is afgevallen. Van een 'gelovige' in de (doelen van) AI

werd hij een 'ongelovige', of in ieder geval verloor hij zijn aanvankelijk

ongeschokte vertrouwen.'' Een oppervlakkige toeschouwer zal wellicht

glimlachen over wat hem niet meer lijkt te zijn dan een vermakelijke

situatie. Zonder dit voorval nu buiten proporties te willen opblazen, meen

ik toch dat er meer achter steekt. Deze volstrekt eerlijke student is een

tamelijke zeldzaamheid. Voorzover ik kan waarnemen heeft het meren-

deel van de studenten geen enkele moeite met de idealen van wat heet

'strong AI' en brengen kritieken a la Dreyfus daarin niet zoveel

verandering. Misschien werkt het zelfs averechts. Ik herinner me van de

betrokken cursus dat de studenten op een gegeven moment genoeg

begonnen te krijgen van Dreyfus. Met zijn scherpe kritiek op de (gang-

bare idealen van de) Al riep hij ergernis op en de studenten waren van

oordeel dat de auteur maar eindeloos over hetzelfde bleef doorzagen. Dat

is niet een onrijpe reactie van jonge studenten. Er wordt hier een

gevoelige zenuw geraakt van een heilig geloofsartikel. Eenzelfde toon

van ergernis kan men dan ook vinden bij Simon (1991, 273-274) die in

een brief aan zijn dochter, afgedrukt in zijn autobiografie, het volgende

schrijft over de critici van AI:

May 21, 1977

Dear Bar,

You ask about Weizenbaum and all that. It's a long and compli-

cated story, on at least three levels. (....) In general, I have not answered these

attacks... You don't get very far arguing with a man about his religion, and

these are essentially religious issues to the Dreyfuses and Weizenbaums of

the world. (....) My own posture has been this: my scientifxc work, and that of

other A.I. researchers, will, in the long run, determine how many of Man's

thinking processes can be simulated. I believe that ultimately all of them

can, but feel no great urge to try to prove that to others who feel differently. In

science, it is the facts that give us the final answers.

Uit het voorgaande zou ik de les willen trekken dat een diep in onze

cultuur verankerd geloof in wetenschap nog steeds zijn duizenden weet

te verslaan, ook in het zogeheten postmoderne tijdperk. Vaak wordt het

vandaag zo voorgesteld alsof onze tijd een gemeenschappelijke zin-

perspectief op de werkelijkheid zou zijn ontvallen. Ik meen dat dat

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen