Medische psychologie - pagina 191

Roken in het ziekenhuis 189

Mortaliteit, morbiditeit en de leeftijd van beginnen-met-roken

Er bestaat een positieve correlatie tussen de leeftijd waarop iemand begint met roken en

de vroegtijdige sterfte. Doll and Peto^ berekenden voor 55- tot 64-jarige mannen in de

Verenigde Staten het risico op longkankersterfte. Ze hielden rekening met de leeftijd

waarop iemand begon met roken en of het een zware (21-39 sigaretten per dag) of een

gemiddelde (10-20 sigaretten per dag) roker was. Voor de zware rokers, die begonnen

vóór hun vijftiende was het jaarlijks sterftecijfer driemaal hoger dan voor diegenen die na

hun vijfentwintigste startten. Gemiddelde rokers die vroeg begonnen hadden ongeveer

tweemaal zoveel kans om te overlijden dan diegenen die na hun vijfentwintigste

startten.^

De leeftijd waarop men begint met roken beïnvloedt de ontwikkeling van aan roken

gerelateerde ziekten. Als kind beginnen met roken vergroot niet alleen de kans op

longkanker en cardiovasculaire ziekten op latere leeftijd, maar op jonge leeftijd is vaak

al schade aan de longen meetbaar.^'^^'^^ Bauman en collegae^"'^^ suggereren dat

blootstelling aan tabaksrook (door henzelf of door hun ouders), tot een verminderde

zuurstoftoevoer naar de hersenen leidt en daardoor tot slechtere resultaten op cognitieve

testen. Al in 1968 vonden Holland en Elliotfin een studie met 10.000 13- en 14-jarigen,

dat roken leidde tot hoesten en slijm opgeven. Als de jongeren stopten met roken

verdwenen de symptomen. Uit een andere grote studie, met bijna 9.000 schoolkinderen

van 10 en 11 jaar, bleek dat bij kinderen die slechts één sigaret per week rookten, er al

een toename in slijmproductie waarneembaar was.'*' De Amerikaanse 'Surgeon General'

rapporteert^^ dat er 16 studies tussen 1965 en 1983 zijn gepubliceerd met aantoonbaar

negatieve effecten van roken op respiratoire symptomen en 11 studies tussen 1965 en

1981 met negatieve effecten op de longfunctie van jongeren. Deze negatieve effecten

en de beperkte resultaten van stoppen-met-rokenprogramma's hebben er toe geleid dat

met name psychologen zich gericht hebben op preventieprogramma's voor jongeren.^'"^

Het is duidelijk dat roken leidt tot directe en cumulatieve gezondheidsbedreigingen."'' Er

is echter ook goed nieuws voor rokers. Permanent stoppen met roken heeft wel degelijk

zin, ongeacht de leeftijd. Het risico om aan een hartziekte te overlijden wordt drastisch

gereduceerd: 1 jaar na het stoppen is het risico al gehalveerd. En 15 jaar na het stoppen

is het risico gelijk aan het risico van een nooit-roker.''^ Het risico om aan longkanker te

overlijden vermindert minder snel: 10 jaar na het stoppen is het risico ongeveer 30-50%

van het risico dat rokers lopen."^ Behalve preventie van rookgedrag kan ook stoppen met

roken een positieve bijdrage leveren aan de gezondheid.

Tabaksconsumptie

Na de Tweede Wereldoorlog was het tabaksgebruik vooral onder mannen wijdverbreid.

Eind jaren vijftig rookte 90% van de Nederlandse mannen. Het direct verband met

gevaren voor de gezondheid zoals dat in de beginjaren zestig werd aangetoond leidde

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen