Vinden en zoeken: het bijzondere van de Vrije Universiteit - pagina 33
Het bijzondere van de Vrije Universiteit
HOE IS EEN UNIVERSITEIT AAN HET WOORD VAN GOD TE BINDEN? 21
de ontoereikendheid van de schepping om de Schepper eruit te leren
kennen en anderzijds de 'totale verdorvenheid' van de mens zoals beide
door de Reformatie werden beleden, een hernieuwde actuele betekenis.
De Reformatie verschaft echter tegelijkertijd in haar leer van 'de
rechtvaardiging van de goddeloze', ontvouwd in het 'door genade alleen'
en 'door geloof alleen', de christen de moed en de vrolijkheid om met
vallen en opstaan zijn of haar weg te gaan op een terrein dat zoveel
vragen oproept als dat van de huidige wetenschap.
Bovenstaande overwegingen zouden bij een herformulering nader
uitgewerkt moeten worden. Daarvoor is het hier, uiteraard, niet de plaats.
Bij wijze van 'Leitsatz' echter zouden we bovengenoemde elementen
kunnen samenvatten in de volgende beantwoording van de door Kuyper
gestelde vraag: "De universiteit is te binden aan de Heilige Schrift als het
onfeilbare Woord van de drieƫnige God die de goddeloze rechtvaardigt".
Hiermee is de vraag nog niet beantwoord of deze binding de vorm van
een doelstelling of van een grondslag moet krijgen. De huidige Vrije
Universiteit hinkt in dezen op twee gedachten. De Vereniging heeft een
grondslag, de universiteit zelf een doelstelling. Brinkman heeft er
terecht op gewezen dat zulk een doelstelling voor een universiteit een wat
merkwaardige figuur is. Ze kan slechts functioneren als aanwijzing van
een soort van metadoel, dat zich op onbepaalbare afstand van het directe
doel, onderzoek en onderwijs, bevindt. Dit werkt interpretaties als door
Brinkman gegeven, in de hand. Bovendien kleeft aan de huidige formu-
lering van de doelstelling het bezwaar dat zij een dubbele bodem heeft.
Enerzijds vertoont ze een duidelijke reductie in vergelijking met de
grondslag van de Vereniging, anderzijds conformeert ze zich aan die
grondslag via een verwijzing. Om beide redenen is het gewenst bij een
nieuwe formulering de doelstelling van de universiteit weer te ver-
vangen door een grondslag die dan tevens de grondslag is van de Ver-
eniging.
Deze grondslag zou dan moeten functioneren op een wijze als Kuyper
indertijd bedoeld heeft, namelijk onderscheidend en verenigend.
Onderscheidend als getuigenis van de geheel eigen identiteit van deze
universiteit: "Dit is de grondslag waarop hier, met alle vallen en opstaan
en vragen vandien, wetenschap bedreven wordt". Verenigend als
gemeenschappelijke binding van allen die in dienst staan van deze
universiteit: "Wij onderschrijven van harte wat in onze grondslag staat
geformuleerd". Een dergelijke universiteit zou een revolutie betekenen
binnen het huidige wetenschappelijke klimaat in ons land, zoals ook de
stichting van de Vrije Universiteit, met alle bezwaren die eraan kleef-
den, destijds een revolutionaire daad was. Een daad van mensen die het
geloof en de moed bezaten om het onbegrip en de minachting van de
zijde van het toenmalige wetenschappelijke 'establishment' te trotseren.
^m
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 januari 1997
Publicaties VU-geschiedenis | 196 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 januari 1997
Publicaties VU-geschiedenis | 196 Pagina's