Medische psychologie - pagina 248

246 Merlijn en De Wit -Raadsheer

een directe aanval zijn op het eigen 'body-image' of loochening inhouden van de eigen

seksuele identiteit en seksualiteit " Fnman et al hale n enkele psychoanalytici aan die

aangeven dat he t tre kke n van hare n ze lfhaat e n ze lfcastratie symbolise e rt' He t

trekken van eigen hare n kan ook he t gevolg zijn van reëel of vermeend obje ctve rlie s,

waarbij he t haar als 'transitional object' wordt gezien He t trekken van haren dient dan

als ve rvanging van e e n ve rlore n ge lie fd obje ct Ook wordt tnchotillomanie ge zie n als

een naar de haren verschoven masturbatie-equivalent He t trekken van haren zou dan

een narcistisch en auto-erotisch mechanisme zijn ^^

Vanuit de leertheoretische optiek wordt geen betekenis aan tnchotillomanie als signaal

toegekend He t gaat volge ns de ze be nade nng om e e n ge ïsole e rd symptoom dat

vergelijkbaar is me t ande re ge dragsstoornisse n als duimzuige n e n nage lbijte n ^* He t

trekken van e ige n hare n is he t ge volg van e e n 'inge sle pe n' re fle xmatig ste re otie pe

handeling die onbewust en automatisch verloopt

Behandeling

Tnchotillomanie kan op ve rschille nde wijze n be hande ld worde n Ee n daarvan is

medicamenteus He t be tre ft dan voorname lijk me dicijne n die de opname van

serotonine re mme n ^ Zo blijkt uit onde rzoe k dat Clomipramine , e e n antide pre ssie -

medicijn, e ffe ctie f is als korte -te rmijnbe hande ling '' He t ge bruik van me dicatie is

echter nog omstre de n He t voe rt te ve r om daar in dit hoofdstuk uitge bre id op in te

gaan, e ve nals op psychoanalytische be hande lmoge lijkhe de n In de lite ratuur kome n

gedragstherapeutische be hande linge n he t me e st e ffe ctie f naar vore n, vandaar dat

onze aandacht vooral uitgaat naar deze werkwijze

Vanuit ge dragsthe rape utisch oogpunt wordt ge drag ge zie n als e e n re actie op e e n

stimulus He t trekken van hare n zou dan een reactie kunne n zijn op bijvoorbeeld e e n

stressvolle situatie He t ge drag ge ne ralise e rt als he t ge associe e rd wordt me t

verschillende inte rne en externe stimuli door het proces van conditionenng Na verloop

van tijd wordt he t ge drag zo frequent e n 'gewoon' dat het aan he t be wustzijn van de

patient kan ontglippe n Te ve ns zijn e r re inforce rs die he t ge drag in stand kunne n

houden He t verschuiven van de aandacht van ouderlijke ruzie s naar he t gedrag van

het kind is bijvoorbeeld een positieve reinforcer, he t kind wint er aandacht me e

Een van de moge lijke ge dragsthe rape utische be hande lme thode n is de "Habit

Reversal Techniek" van Aznn en Nunn '* Deze techniek ncht zich onder andere op het

bewust worde n van he t e ige n ge drag Te ve ns gaat he t in op de re latie tusse n

uittrekken van hare n e n de ge associe e rde stimuli door midde l van conditione re nde

mechanismen '** Steeds me e r wordt gebruik ge maakt van een verkorte ve rsie van het

protocoM^^^ Kort same nge vat be vat e e n be hande ling de volge nde compone nte n,

welke elkaar kunnen overlappen,'^

1 Zelfcontrole de frequentie en duur van het trekken van het haar worden in kaart

gebracht Dit kan door de patient zelf in een dagboekje worden bijge houde n

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen