Vinden en zoeken: het bijzondere van de Vrije Universiteit - pagina 117
Het bijzondere van de Vrije Universiteit
WETENSCHAPSBEOEFENING EN CHRISTELIJKE GELOOFSKENNIS 105
oordeel aanzeggen of bemoedigen en het uitzicht op de belofte gegeven
wordt, dan is dat opdat de mens tot bekering komt. Het is informatie die
in het krachtveld staat van de toewending van God tot de mens.
Het begrip toewending kunnen we nog iets verder uitdiepen. De kennis
van het geloof moet begrepen worden als hel gevolg van een daad van
God, een beweging, waarin God naar de mens toekomt en zich tot hem
wendt. Maar in deze toewending blijft het geheim van degene die zich
toewendt, bewaard. In de toewending komt het tot een nabijheid,
waardoor ik mij van mij zelf pas goed bewust wordt.
Nemen we de geschiedenis die in Lukas 5 verteld wordt als voorbeeld.
Deze begint met de mededeling dat de leerlingen van Jezus 's morgens
bezig zijn de netten te spoelen. Jezus vraagt Petrus een eindje het water op
te gaan, zodat hij de mensen op het land kan toespreken. De scene van de
verkondigende rabbi verspringt vervolgens naar een ander beeld: Jezus
vertelt Petrus dat hij diep water moet opzoeken en daar het net uitwerpen.
Deze opdracht moet Petrus als ervaren visser vreemd en ongerijmd in de
oren geklonken hebben. Ze hebben de hele voorgaande nacht gevist en
niets gevangen. De kans dat het wel overdag lukt is te verwaarlozen.
Niettemin geeft Petrus gehoor aan de opdracht: "Op uw woord zal ik de
netten uitzetten" (vs 5). Wanneer bij de eerste trek het net berstens vol vis
blijkt te zitten, komen we aan bij de derde en beslissende scene in deze
geschiedenis. Petrus valt bij het zien van het resultaat, dat boven alle
verwachting is, op zijn knieën voor Jezus en roept uit: "Ga uit van mij
want ik ben een zondig mens." (vs 8b)
Ik neem dit verhaal als voorbeeld omdat het enkele structuurmomen-
ten toont van wat in de dogmatiek met openbaring wordt aangeduid. Bij
Petrus breekt het besef door met wie hij in Jezus te maken heeft. Op het
eerste gezicht is er niet meer te zien dan Jezus die Petrus een bevel geeft,
een dwaas bevel met een wonderbaarlijke afloop. Maar er gebeurt meer.
In de opdracht en wat er op volgt, ontdekt Petrus nog iets anders. In Jezus'
optreden komen de contouren van Gods macht en heerlijkheid schrik-
wekkend dichtbij. Zijn eigen scepsis komt in de schaduw te staan van dit
handelen. Tussen zijn eigen, door de normaliteit gevormde verwachting
en Jezus' optreden gaapt een kloof. Tegenover Jezus wordt Petrus zich
bewust van eigen staat. Hier valt het woord zonde. De geschiedenis sluit
in dit opzicht geheel aan bij oudtestamentische theofanietraditie, waar-
aan we naar aanleiding van Johannes 1: 18 herinnerden. Petrus leert in
het moment van de godsontmoeting zich zelf kennen als zondig mens.
Kennis van zonde ontstaat door het kennen van God.
Wat zijn nu de structuurmomenten in deze openbaringsgeschiedenis?
Allereerst dit: Openbaring kan worden omschreven als een komen van
God. Daarmee bedoel ik negatief dat openbaring niet opgaat in een
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 januari 1997
Publicaties VU-geschiedenis | 196 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 januari 1997
Publicaties VU-geschiedenis | 196 Pagina's