Medische psychologie - pagina 43

Diabetes mellitus: bezien vanuit psyciiologisch perspectief 41

De door de patiënt ervaren sociale steun vanuit zij n of haar omgeving speelt hierbij

ool< een rol. Dat niet alleen van de patiënt zelf, maar ook van diens directe omgeving

de nodige aanpassing wordt gevraagd, wordt overigens nog wel eens vergeten.

De fase van permanente complicaties

Wanneer zich late complicaties openbaren, zoals nierfunctiestoornissen, verminderd

gezichtsvermogen, voetproblemen of gevoelsstoornissen, kan dit psychische

problemen tot gevolg hebben. De confrontatie met (dreigende) dialyseafhankelij kheid,

blindheid of amputatie kan sterke angstgevoelens en depressieve reacties

teweegbrengen, die op zich weer nadelig kunnen zijn voor het zelf-zorggedrag van de

patiënt.

Het aanpassingsproces van mensen met diabetes verloopt algemeen gesproken langs

min of meer dezelfde stadia, maar mensen kunnen onderling sterk verschillen in hun

reactiewijze op de ziekte. Deze verschillen in 'coping', vinden deels hun oorsprong in

de individuele betekenisverlening aan de ziekte en verwachtingen over eigen

mogelijkheden bij te kunnen dragen aan de genezing dan wel beheersing van de

ziekte.^''^^ Wat het betekent voor iemand om diabetes te hebben hangt mede samen

met iemands culturele achtergrond, de levensfase waarin hij /zij zich bevindt en meer

in het algemeen met zijn of haar ambities en 'levensplan'.

Psychische problemen

Mensen met diabetes mellitus wij ken globaal gesproken in psychologisch opzicht niet

af van 'gezonden'. Wel zijn er aanwijzingen dat diabetespatiënten gemiddeld angstiger

en somberder zijn dan de algehele bevolking.^^^'' Onduidelijk is nog of depressiviteit bij

diabetes ook vaker voorkomt in vergelijking met andere chronische ziekten.^^ Duidelijk

is in ieder geval wel, dat psychische problemen bij diabetes vrij wel altij d de

behandeling compliceren en niet zelden de belangrij kste barrière vormen voor het

bereiken casu quo handhaven van een bevredigende bloedglucoseregulatie. Als veel

voorkomende psychische problemen bij diabetes kunnen worden genoemd:^^

- aanpassings-Zacceptatieproblemen

- klachten van depressiviteit

- stressklachten

- spuit-Zprikangst, hypo-angst, angst voor complicaties

- eetproblemen

- seksuele problemen

In het voorgaande is al kort ingegaan op diabetes als 'taak' en het proces van

aanpassing (coping). Aanpassingsproblemen doen zich weliswaar vooral maar zeker

niet uitsluitend voor in de initiële (diagnose-) fase. Het is een bekend gegeven, dat

•^^d

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen