Vinden en zoeken: het bijzondere van de Vrije Universiteit - pagina 15

INLEIDING 3

van deze organisaties als belangrijke vormingsplaatsen van godsdienstig-

morele oriëntatie, waaraan momenteel zo'n brede behoefte wordt ge-

voeld, degenen die in deze organisaties thans bestuurlijke verantwoorde-

lijkheid dragen te denken te geven. Dient de afbraak van deze christe-

lijke organisaties die nog steeds gaande is, niet ernstig in heroverweging

te worden genomen? Ten eerste blijken de oorspronkelijke motieven

vanwaaruit zij zijn opgericht, mits men daaraan op creatieve wijze een

eigentijdse vertaling weet te geven, vaak nog een verassende actualiteit te

bezitten. Daarnaast geldt als reden voor hun voortbestaan ook de nuchtere

overweging dat een samenleving dergelijke organisaties met hun poten-

tieel aan morele oriëntatie en bestuurlijke deskundigheid, eerder kwijt

dan rijk is. Willen deze organisaties zich in het verlengde van h u n

oorspronkelijke identiteit tot hernieuwde b r o n n e n van godsdienstig-

morele oriëntatie en inspiratie in onze samenleving k u n n e n ont-

wikkelen, dan dient thans in de eerste plaats voor hun continuïteit te

worden gekozen.

Welke richting zou dan naar het oordeel van de auteurs van deze

bundel de Vrije Universiteit vervolgens moeten inslaan? Welke bijdrage

zou de VU volgens hen kunnen en moeten leveren aan de geestelijke

koersbepaling van de moderne Nederlandse samenleving? Voor een

antwoord op deze vraag dient de aard van moderniteit zelf nader te

worden bepaald. Eén van de meest gehanteerde slagwoorden waarmee

de moderne samenleving wordt getypeerd, is cultureel of godsdienstig

pluralisme. Deze term dient wel te worden onderscheiden van pluraliteit.

Deze laatste term heeft een neutrale of constaterende betekenis waarmee

een feitelijk voorkomende veelheid van levensstijlen of levensbeschou-

wingen wordt aangeduid. Van pluralisme kan worden gesproken wan-

neer aan die veelheid ook een positieve betekenis wordt toegekend. Tot

een dergelijk oordeel kan men alleen komen door zelf buiten de

gegeven pluraliteit te treden en als het ware een positie daarboven in te

nemen. Een zodanige meta-positie draagt niet zelden de sporen van ag-

nosticisme of relativisme. Ook een dergelijk relativisme steunt echter op

een fundamentele visie op mens en werkelijkheid, zij het één waarvan

begrippen als toeval, willekeur of zelfs chaos de ondertoon bepalen.

De auteurs zijn van oordeel dat de Vrije Universiteit voortkomt uit een

geloofstraditie waarin een wezenlijk andere visie op mens en werkelijk-

heid besloten ligt. In deze traditie is altijd beleden dat wanneer het per-

soonlijke of maatschappelijke leven tekenen van chaos vertoont de mens

daar zelf in hoge mate verantwoordelijk voor is. De voornaamste oorzaak

daarvan wordt dan gezien in het feit dat de mens zich heeft afgesloten

voor de boodschap van het evangelie en geen acht meer slaat op de

gedifferentieerde structuur of kwalitatieve ordeningen der geschapen

werkelijkheid.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen