Medische psychologie - pagina 270

268 Co//e«e en Wellen

De kritischer houding van de huidige consumenten van gezondheidszorg leidt ertoe dat

hogere eisen worden gesteld aan de communicatieve vaardigheden van de arts. Het geldt

als een belangrijke stressbron wanneer de arts In deze tekortschiet. 'Stressbronnen die

met communicatie en interactie samenhangen bleken bij patiënten nagenoeg even

stresserend te zijn als stressbronnen die met operaties te maken hebben.''^ Altijd is ziekte

in meer of mindere mate een stressbron, in positieve of negatieve zin. Hetzelfde geldt voor

de communicatie tussen arts en patiënt over de ziekte. Een probleem waar de arts voor

staat is hoe de in de opleiding verworven universalistische manier van het benaderen van

medische problemen af te stemmen op de individuele hulpvragers. Dus zonder hen bij

voorbaat volgens een algemeen gangbare praktijk te benaderen. Een 'goede' arts weet

van geneeskunde geneeskunst te maken.

De hogere eisen die aan de arts op communicatief gebied worden gesteld hangen ook

samen met het feit dat de belangrijkste gezondheidsproblemen waar we in het Westen

voor staan (kanker, hart- en vaatziekten) in sterke mate worden beïnvloed door factoren

waar het klassieke medische model minder greep op heeft. De ziekten die het huidige

morbiditeits- en mortaliteitspatroon sterk beïnvloeden, hangen nauw samen met onze

levensstijl en ons gedrag. Deze zogenaamde 'gedragsgeïnitieerde' ziekten zijn vaak alleen

te beïnvloeden, of kunnen misschien zelfs worden voorkomen, door gedragsverandering,

eventueel als gevolg van gezondheidsvoorlichting en -opvoeding. Dit stelt andere eisen

aan het arts-patiëntcontact, waarin onderhandelen en het zoeken naar consensus

belangrijker zijn dan het doen van een onderzoek en het voorschrijven van medicijnen.

De patiënt dient nauw betrokken te worden bij het proces van medische besluitvorming.

Arts en patiënt verschijnen hier eerder als eikaars partners.

Ook als gevolg van recente regel- en wetgeving wordt er op communicatief gebied meer

van de arts gevraagd. Zo is in de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst

(WGBO) behalve het inzagerecht ook het recht op informatie opgenomen, evenals de eis

dat de patiënt toestemming voor een behandeling moet geven (informed consent). In

juridisch opzicht heeft de patiënt dus recht op informatie en de arts heeft de plicht deze

informatie te geven, uiteraard in voor de patiënt begrijpelijke taal, zodat deze weet waar

hij ja of nee tegen zegt. Verzekeraars gaan daarom eisen stellen aan de kwaliteit van de

voorlichting aan patiënten.'^ Zoals de 'medicalisering van de samenleving' ertoe heeft

geleid dat steeds meer (negatieve) ervaringen als medische klachten worden

gepresenteerd, zal het verschijnsel 'juridisering van de samenleving' ertoe leiden dat

steeds vaker negatieve ervaringen met de gezondheidszorg zullen uitmonden in klachten

die aan het Medisch Tuchtcollege of andere instanties worden voorgelegd. Ook de

oprichting in ziekenhuizen van commissies patiëntenvoorlichting duidt er op dat het

management van ziekenhuizen in zijn streven de kwaliteit van de zorg te verbeteren,

rekening houdt met de communicatieve aspecten van de zorgverlening.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen