Medische psychologie - pagina 267

Communicatietraining 265

ervaart, maar beïnvloedt ook de ontwikkeling van de communicatieve vaardigheden van

de aanstaande arts en specialist

Als achtergrond van het communicatieprobleem noemt Schouten de verschillende

werelden van arts en patient, met als gevolg verschillen in kennis, verantwoordelijkheden

en taken ^ De arts is deskundig en actief, de patient is doorgaans beperkt geïnformeerd,

afwachtend Er is verschil in beleving van de ziekte voor de arts is ziekte een intellectueel

probleem ('a matter of logic'), terwijl voor de patient ziekte iets is dat hem persoonlijk raakt

('a matter of alarm') Een patient die naar de dokter gaat heeft in feite twee soorten

emoties onzekerheid (Wat is er met mij aan de hand"? Wat moet ik doen om weer beter

te worden?) en angst (Heb ik iets ergs'?) Met het oog op zijn onzekerheid is instrumenteel

gedrag van de arts nodig (informatie geven, uitleggen wat de beste behandeling is

enzovoorts), om aan de angst van de patient tegemoet te komen is affectief gedrag nodig

(de patient moet het gevoel krijgen dat hij wordt begrepen en geaccepteerd, hij wil

gerustgesteld worden) Instrumenteel gedrag en affectief gedrag sluiten aan bij de twee

belangrijkste doelstellingen van het medisch consult, namelijk informatie uitwisselen om

het medische probleem te kunnen oplossen en het creëren van een therapeutische relatie

die nodig is om de psychosociale aspecten van het ziek-zijn te hanteren ^ Het gaat daarbij

om ziektebeleving en ziektegedrag van de patient wat betekent het voor de patient om

binnenkort te sterven, of met een (mogelijk degeneratieve, en misschien uiteindelijk fatale)

chronische aandoening te moeten leven, wat zijn de consequenties hiervan voor het

gedrag in contact met behandelaars, et cetera

Het referentiekader van de arts wordt uiteraard sterk bepaald door zijn specialisme De

specialisenng in de gezondheidszorg heeft tot gevolg dat de zorgverlening als het ware

wordt gefragmentanseerd en verschillende artsen en andere professionals bij één en

dezelfde patient betrokken raken Dit leidt gemakkelijk tot communicatieproblemen Overal

waar van specialisatie sprake is stelt zich vroeg of laat het probleem van de onderlinge

afstemming van de verschillende onderdelen Dit probleem is echter nergens zo wezenlijk

als juist in de gezondheidszorg, omdat de specialisatie daar afstuit op een aantal barnères

die inherent zijn aan het object van de zorg, de mens Hoe ver we in theone de

specialisatie ook kunnen doorvoeren en de problematiek in onderdelen kunnen opsplitsen,

uiteindelijk stuiten we op het gegeven dat de mens met deelbaar is en dat er geen scherpe

onderscheiding valt te maken tussen zijn functioneren op somatisch, psychisch en sociaal

niveau Elke specialistische benadenng dient uiteindelijk weer bij de mens in zijn totaliteit

uit te komen Vandaar dat steeds weer de noodzaak van een integrale hulpverlening, die

zich ook in de tijd dient uit te strekken (continuïteit van zorg), wordt beklemtoond Ook de

opsplitsing van de gezondheidszorg in verschillende echelons zal met mogen leiden tot

een verbreking van dit integrale denkproces ^ Integraal denken wordt echter bemoeilijkt

door het feit dat artsen die zich op een deelgebied hebben gespecialiseerd, geacht worden

zich te onthouden van iedere activiteit op het terrein van een andere specialist, ook dat

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen